The Corner

The Corner

cropped-Logo_round_grey-background.png

thecorner_editor

အမေရိကန်-တရုတ် မြေရှားသတ္တုရရှိရေး အပြိုင်ကြိုးပမ်းမှုမှာ ရှေ့တန်းရောက်လာတဲ့ ဖွံ့ဖြိုးဆဲနိုင်ငံများ

တခါတုန်းက တရုတ်သမ္မတ တိန်ရှောက်ဖိန်က ဒီလိုပြောခဲ့ဖူးတယ်။ “အရှေ့အလယ်ပိုင်းနိုင်ငံတွေက ရေနံ ရှိတယ်။ တရုတ်က မြေရှားသတ္တုရှိတယ်“ တိန်ရှောက်ဖိန်ရဲ့စကားက တကယ်မှန်ပါတယ်။ ဒီနေ့အချိန်မှာ ကမ္ဘာ့မြေရှားသတ္တု ထုတ်လုပ်ရေး တစ်ခုလုံးကို ထိန်းချုပ်ထားတဲ့ တရုတ်ဟာ အမေရိကန်နဲ့ ကုန်သွယ်ရေးစစ်ပွဲမှာ အပေါ်စီးက စကားပြောနိုင်ခဲ့ပြီ။ တရုတ်ဟာ ကမ္ဘာ့မြေရှားသတ္တုထုတ်လုပ်ရေးရဲ့ ၆၀ ရာခိုင်နှုန်း၊ မြေရှားသတ္တုသန့်စင်ရေး ၈၅ ရာခိုင်နှုန်း နဲ့ အမြဲတမ်းသံလိုက်ပစ္စည်း (Permanent magnet) ၉၀ ရာခိုင်နှုန်းကို ထိန်းချုပ်ထားတယ်။ အမြဲတမ်းသံလိုက်ပစ္စည်းတွေကို လျှပ်စစ်ကားတွေ၊ ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ ပစ္စည်းတွေ၊ လေရဟတ်တာဘိုင်တွေမှာ အသုံးပြုကြတယ်။ ဒီလိုအခြေအနေကြောင့် အမေရိကန် နဲ့ အနောက်နိုင်ငံတွေဟာ တရုတ်ရဲ့နောက်မှာ ကျန်နေခဲ့ပြီး ခုကျမှ မြေရှား သတ္တုကို တရုတ်ဆီက မဝယ်ယူဘဲ အခြားနေရာက ရရှိဖို့ နည်းလမ်းပေါင်းစုံနဲ့ […]

အမေရိကန်-တရုတ် မြေရှားသတ္တုရရှိရေး အပြိုင်ကြိုးပမ်းမှုမှာ ရှေ့တန်းရောက်လာတဲ့ ဖွံ့ဖြိုးဆဲနိုင်ငံများ Read More »

လျှော့တွက်ခဲ့သော AI အန္တရာယ်

ဖြစ်လာနိုင်သော အန္တရာယ်များကိုပင် စဉ်းစားချင့်ချိန်ရန် အချိန်မရှိတော့သော AI ကုမ္ပဏီများ၏ ပြိုင်ဆိုင်မှု နည်းပညာသစ်တစ်ခု ပေါ်လာသောအခါ လူများကြားတွင် ပွက်လောရိုက်တတ်သည်မှာ သဘာဝပင် ဖြစ်သည်။ ဝိတိုရိယ ဘုရင်မကြီးလက်ထက် ကြေးနန်း စာပို့စနစ်များ ပေါ်ပေါက်လာတုန်းက လူတွေက ထိုစနစ်ကြောင့် လူတွေ အထီးကျန် လာမည်ကို စိုးရိမ်ခဲ့ကြသည်။ စာပေ အရေးအသားများ ပေါ်ပေါက်လာတုန်းကလည်း ဆိုကရေးတီးစ် က လူများ၏ ဦးနှောက်စွမ်းရည် ကျဆင်းသွားမည်ကို စိုးရိမ်ခဲ့သည်။ သို့သော် ထိုနည်းပညာကို တီထွင်သူ ကိုယ်တိုင်က စိုးရိမ်ရမည် ဆိုလျှင်တော့ အဆန်းပင်။ ပို၍ ဆန်းသည်က ထိုတီထွင်သူများက ထိုနည်းပညာတွင် အန္တရာယ်များ ရှိလင့်ကစား သူ့ထက်ငါ ရှေ့ရောက်အောင် ကြိုးစားနေကြခြင်းပင် ဖြစ်သည်။ ယနေ့ခေတ် ကမ္ဘာတွင် နည်းပညာ ကုမ္ပဏီများသည် အေဂျီအိုင် Artificial

လျှော့တွက်ခဲ့သော AI အန္တရာယ် Read More »

အကောင်းဆုံးမိတ်ဆွေ

စာဖတ်တာဟာ ကောင်းပါတယ်။ စာဖတ်တဲ့အတွက် ယဉ်ကျေးသိမ်မွေ့လာနိုင်တယ်။ အသိဉာဏ် ရင့်ကျက် လာနိုင်တယ်။ ဗဟုသုတရှိပြီး လူလိမ်မခံရနိုင်ဘူး။ ဒါပေမဲ့ စာဖတ်တိုင်း လူလိမ္မာ၊ လူယဉ်ကျေး ဖြစ်မယ်လို့တော့ ကောက်ချက်မချနိုင်ပါဘူး။ လူ့ဘဝရဲ့အကောင်းဆုံးအဖော်ဟာ ဘာလဲလို့မေးလာရင် အကောင်းဆုံးအဖော်ဟာ “စာအုပ်”ပေါ့လို့ ကျွန်တော်ဖြေမယ်လို့ ရေးခဲ့ဖူးပါတယ်။ စာအုပ်ဟာ အကောင်းဆုံးအဖော်၊ အကောင်းဆုံးမိတ်ဆွေ ဖြစ် ပါတယ်။ စာဖတ်နေသူဟာ စိတ်ကို တည်ငြိမ်စေပြီး အာရုံကို မပျံ့လွင့်စေတော့ပါဘူး။ စာအုပ်ထဲမှာက အားလုံးပါတယ်။ စစ်ရေး၊ စီးပွားရေး၊ နိုင်ငံရေး၊ ယဉ်ကျေးမှု၊ ဘာသာတရား စတဲ့ လူ့လောကနဲ့ဆိုင်တဲ့ အကြောင်းအရာအားလုံး စာအုပ်ထဲမှာရှိတယ်။ စာအုပ်ထဲက အကြောင်းအရာတွေကို စာသိနဲ့မှတ်ပြီး လောကထဲမှာ ဘဝသိဖြစ်အောင် တိုးဝင်ကြရတာပဲ။ စာသိမရှိဘဲ လောကထဲ ဆင်းတဲ့အခါ မျက်မမြင်ပုဏ္ဏားတွေ ဆင်စမ်းသလို ဖြစ်ကြလိမ့်မယ်။ စာရေးခြင်းနဲ့

အကောင်းဆုံးမိတ်ဆွေ Read More »

အဖေ့ခြေမီတဲ့သား

အဂ္ဂါကီးရက် (၁၉၆၇-  )။ နာမည်ကျော်အစ္စရေးစာရေးဆရာ။ ဝတ္ထုတို၊ ရုပ်ပြဝတ္ထု၊ဇာတ်ညွှန်းရေးသူ။ “ထိုခုနစ်နှစ်”စာအုပ်က သူ့သားငယ်မွေးဖွားသည့်နှစ်နှင့် သူ့ဖခင်ကွယ်လွန်သည့်နှစ် ကြားကာလ သူ့ဘဝအတွေ့အကြုံမှတ်တမ်း။ ဒီညက အစ္စရေးကနေ လော့စ်အိန်ဂျယ်လိစ်ကို လေယာဉ်နဲ့ သွားရမယ့်ည။ ကျွန်တော့်စာအုပ် မိတ်ဆက်ပွဲခရီးစဉ် တာစ ထွက်ရမယ့် နေရာ။ ဒါပေမယ့် ဒီခရီး ကျွန်တော်မသွားချင်ဘူး။ အဖေသေတာက တစ်လရှိသေးတယ်။ ဒီခရီးသွားလိုက်ရင် အဖေ့သင်္ချိုင်းဂူ မှတ်တိုင် ဖွင့်ပွဲ ကျွန်တော်လွတ်သွားမှာ။ ဒါပေမဲ့ အမေက ကျွန်တော့်ကို သွားဖို့ တိုက်တွန်းတယ်။ “မင့်အဖေက မင့်ကို သွားစေချင်မှာ“တဲ့။ သူ့အကြောင်းပြချက်က ကျွန်တော်ငြင်းလို့ မရလောက်ဘူး။ အဖေကိုယ်နှိုက်က ကျွန်တော့်ကို ဒီခရီးသွားစေချင်ခဲ့မှာပဲ။ သူနေမကောင်းစ ဖြစ်တာနဲ့ ကျွန်တော့်ခရီးစဉ်တွေ အကုန် ဖျက်ပစ်လိုက်တယ်။ ဒီလို ခက်ခက်ခဲခဲကာလမှာ သူ့နဲ့ ကျွန်တော် အတူတူရှိနေဖို့

အဖေ့ခြေမီတဲ့သား Read More »

ပြစ်ဒဏ်ကြီးတဲ့ ကိုရီးယား ဇာတ်လမ်းတွဲများ

အခြားနိုင်ငံတွေမှာဆို တီဗီကြည့်တာ၊ ရုပ်ရှင်ကြည့်တာက လွယ်လွယ်လေးပဲ။ ဥပမာ- Netflix တစ်လစာကြေးဆို ပီဇာတစ်ချပ်ဖိုးတောင် မရှိဘူး။ ဒါပေမဲ့ မြောက်ကိုရီးယားမှာတော့ စိတ်ဝင်စားစရာကောင်းတဲ့ တီဗီဇာတ်လမ်းတွဲတွေ ကြည့်ဖို့ဆိုတာ အင်မတန် အန္တရာယ်များပြီး အသက်နဲ့တောင် ရင်းရတဲ့ ကိစ္စဖြစ်နေသတဲ့။ ဆန့်ကျင်ဘက် အယူအဆနဲ့ ယဉ်ကျေးမှု ၂၀၂၀ ခုနှစ်မှာ မြောက်ကိုရီးယားက “ဆန့်ကျင်ဘက် အယူအဆနဲ့ ဆန့်ကျင်ဘက် ယဉ်ကျေးမှု တိုက်ဖျက်ရေး ဥပဒေ”( Anti-Reactionary Thought and Culture Denunciation Law ) ဆိုတာကို ပြဋ္ဌာန်းခဲ့တယ်။ ဒီဥပဒေအရ မြောက်ကိုရီးယားမှာ ဘယ်သူမှ (သူတို့ အဆိုအရ)  “ရန်သူဆီက မကောင်းတဲ့ အတွေးအခေါ်နဲ့ ယဉ်ကျေးမှု” တွေကို ကြည့်လို့၊ ပိုင်ဆိုင်လို့၊ မျှဝေလို့ မရဘူးတဲ့။ အဲဒီထဲမှာ

ပြစ်ဒဏ်ကြီးတဲ့ ကိုရီးယား ဇာတ်လမ်းတွဲများ Read More »

အာဏာရှင်တွေဟာ ရူးသွပ်ကြတယ်..

(ထိုင်း-ကမ္ဘောဒီးယား နယ်စပ် စစ်ပွဲ အထူး သုံးသပ်ချက်) ၁၉၈၀ ပြည့်လွန်နှစ်များက အင်ဒိုချိုင်းနား (အာဆီယံမဖြစ်သေး) အခင်းအကျင်းကို ကြည့်ရင် အနိဋ္ဌာရုံ အတော်ပေါများပြီး စစ်ပွဲတွေ၊ ဒုက္ခသည်တွေ၊ ဆင်းရဲခြင်းတွေနဲ့ တင်းကြမ်းပြည့်နေတဲ့ မြင်ကွင်းတွေကို မြင်ကြရမှာပါ။ အင်ဒိုချိုင်းနားဆိုတာ တောင်/မြောက် ဗီယက်နမ်၊ ကမ်ပူးချား၊ လာအိုတို့ကိုပြောတာပါ။ ဗီယက်နမ်မှာ တောင်ဗီယက်နမ်ကွန်မြူနစ်ပြောက်ကျား ဗီယက်ကောင်းတွေက အမေရိကန်နဲ့ တောင်ဗီယက်နမ် ရုပ်သေး အစိုးရကို ဖြုတ်ချလိုက်တဲ့အခါ ဒီနေ့ ဟိုချီမင်းလို့ အမည် တွင်နေတဲ့ ဆိုင်ဂုံမြို့ပေါ်က ထွက်ပြေးကြရတဲ့ ဗီယက်နမ် လှေစီး ဒုက္ခသည်တွေဟာ တောင်တရုတ်ပင်လယ်မှာ ရေမျော ကမ်းတင်ပါ။ ဆိုင်ဂုံကျဆုံးရှုံးခြင်း (fall of Saigon) နဲ့အတူ ဗီယက်နမ်နှစ်နိုင်ငံ ပေါင်းစည်းသွားပေမယ့် ဗီယက်နမ်ရဲ့ ဆင်းရဲ မွဲတေမှုဟာ မြန်မာထက်တောင်

အာဏာရှင်တွေဟာ ရူးသွပ်ကြတယ်.. Read More »

အသက်နဲ့ရင်း သတင်းဖေါ်ထုတ်တဲ့ သတင်းထောက် အန်နာ ပိုလစ်ကော့ဗ်စကာယာ

(The Corner အတွဲ (၉) ပါ ဆရာ ဇင်လင်း၏ “ဗလာဒီမာ ပူတင်၊ ယူကရိန်းစစ်ပွဲ နဲ့ နောက်ကွယ်က နိုင်ငံရေးလှိုင်းဂယက်များ” ဆောင်းပါးတွင် ပါဝင်သည့် ရုရှားသမ္မတ ပူတင် အစိုးရခေတ်အတွင်း အကြောင်းအမျိုးမျိုးဖြင့် လုပ်ကြံ သတ်ဖြတ်ခံခဲ့ရသူများ ထဲ၌ ပါဝင်သည့် သတင်းထောက် တစ်ဦး ဖြစ်သူ အန်နာ ပိုလစ် ကော့ဗ်စကာယာအကြောင်းအား ဇင်လင်း ကိုယ်တိုင် ရေးသားခဲ့ပြီး အတွေးအမြင် အမှတ် ၃၂၄၊ စက်တင်ဘာလ၊ ၂၀၁၉ ၌ ဖော်ပြခဲ့သည့် ဆောင်းပါးအား ဆရာ ဇင်လင်း၏ ခွင့်ပြုချက်ဖြင့် Archived Corner ကဏ္ဍတွင် ပြန်လည် ဖော်ပြပါသည်။ The Corner စာတည်းအဖွဲ့) ‘အန်နာ စတက်ပါနော့ဗ်နာ ပိုလစ်ကော့ဗ်စကာယာ’ (Anna

အသက်နဲ့ရင်း သတင်းဖေါ်ထုတ်တဲ့ သတင်းထောက် အန်နာ ပိုလစ်ကော့ဗ်စကာယာ Read More »

အလှူဒါန ဘယ်လောက်ပြုရပါ့

ဆင်ခြင်တုံတရား အခြေခံပြီး ကိုယ်ကျိုးစီးပွားရှာတာကို အားပေးတဲ့ ဘာသာရပ်အဖြစ် ဘောဂဗေဒအပေါ် ရှုမြင်ကြတယ်။ ဒါကြောင့် အများအတွက် လှူတယ်ဆိုတဲ့ သဘောတရားကို ဘောဂဗေဒအရ ဘယ်လိုအမြင်သစ်မျိုး ပေးနိုင်မလဲ။ အစွန်းအထင်း မရှိတဲ့ ပရဟိတဆိုတာ ရှိပါ့မလား။ ဒါမှမဟုတ် အလှူအတန်းလုပ်တာတွေ ဘာတွေ အပါအဝင် အရာရာဟာ ကျွန်တော်တို့ရဲ့ ကိုယ်ကျိုးစီးပွား တိုးတက်ဖို့ပဲ ဖြစ်နေမလား။ ၁၉၂၈ ခုနှစ်မှာ ဗြိတိသျှ ဘောဂဗေဒပညာရှင်၊ သင်္ချာပညာရှင် နဲ့ ဒဿနပညာရှင်လည်းဖြစ်တဲ့ ဖရန့်ပီ ရမ်းဆေး (၁၉၀၃-၃၀) က “စံပြပရဟိတ” ဆိုတဲ့ အတွေးအခေါ်ကို ပထမဆုံးအကြိမ် မိတ်ဆက်ခဲ့တယ်။ စီမံကိန်းတစ်ခုက ကျွန်တော်တို့ရဲ့ပိုက်ဆံကို တကယ် လိုအပ်တယ်လို့ ကျွန်တော်တို့ရင်ထဲမှာ ခံစားမိတဲ့အခါ သက်ဆိုင်ရာ အသင်းအဖွဲ့တွေဆီကို လှူဒါန်း သင့်တယ်တဲ့။ ဥပမာ ရေကောင်း

အလှူဒါန ဘယ်လောက်ပြုရပါ့ Read More »

“မောင်” “ညိန်း” “ဦး” တို့ နှင့် “ဗေဒင်လက္ခဏာ”

“မောင်” ဆိုသည်က သိပ္ပံမောင်ဝ၊ “ညိန်း” ဆိုသည်က ကိုစောညိန်း၊ “ဦး” ဆိုသည်က ဝင်းဦး တို့ကို ဆိုလိုသည်။ ခေတ်စမ်းစာပေ ဦးဆောင်သူ သိပ္ပံမောင်ဝ (၁၈၉၉-၁၉၄၂)၊ ဂီတနက်သန် ကိုစောညိန်း (၁၉ ၂၅-၁၉ ၅၂)၊ စာရေးဆရာ၊ ဒါရိုက်တာ၊ သရုပ်ဆောင်၊ အဆိုတော် ဝင်းဦး (၁၉၃၅ – ၁၉၈၈)။ မြန်မာစာပေ၊ ဂီတ၊ ရုပ်ရှင်စသည့် မြန်မာ့အနုပညာကို နှစ်သက်လက်ခံ ခံစားသူတိုင်း အဆိုပါ အနုပညာ ရှင်သုံးဦးကို သိကြပေမည်။ မသိမမီလိုက်သည့်တိုင် သူတို့ထားရစ်ခဲ့သည့် အနုပညာလက်ရာများကို တစ်ကွေ့မဟုတ် တစ်ကွေ့တွင် ဖတ်မှတ် သိရှိ ခံစားဖူးကြပေမည်။ မောင်လူအေးနှင့် ရင်းနှီးဖူးကြမည်။ ချစ်ပြုံးနှင်းဆီသီချင်း।မိုးသက်လေနှင် သီချင်းတို့နှင့် ငြိမ့်ဖူးကြမည်။ မှုံရွှေရည်ရုပ်ရှ င်ကြည့်ပြီး မှုံရွှေရည်သီချင်း ညည်းဖူးကြမည်။

“မောင်” “ညိန်း” “ဦး” တို့ နှင့် “ဗေဒင်လက္ခဏာ” Read More »

အကာလ မရဏ

လူသားတွေ ကွယ်လွန်အနိစ္စရောက်ခြင်း သို့မဟုတ် သေဆုံးခြင်းနဲ့ ပတ်သက်တဲ့ မရဏတရား လေးပါးရှိပါတယ်။ ထိုလေးမျိုးကတော့ (၁) အာယုက္ခယမရဏ သို့မဟုတ် သက်တမ်းကုန်ဆုံး၍ သေရခြင်း၊ (၂) ကမ္မက္ခယမရဏခေါ် ကံအစွမ်းကုန်၍ သေရခြင်း၊ (၃) ဥဘယက္ခယ မရဏခေါ် သက်တမ်းရော ကံပါ နှစ်မျိုးစလုံးကုန်၍ သေရခြင်းနဲ့ (၄) ဥပ‌စ္ဆေဒက မရဏ သို့မဟုတ် သက်တမ်းမကုန်တဲ့အပြင် နေမယ်ဆိုရင် ဆက်လက်အသက်ရှင်နိုင်သေးပေမယ့် ကံဆိုးဖြတ်ခြွေလို့ သေဆုံးခြင်းတို့ပဲ ဖြစ်ပါတယ်။  အာယုက္ခယမရဏခေါ် လူ့သက်တမ်းကုန်ဆုံးလို့ ကွယ်လွန်ကြရတဲ့အဖြစ်မျိုးကတော့ လူတိုင်း ကြုံရမယ့်အဖြစ်ပါ။ ရှေးခေတ်တုန်း ကတော့ လူ့သက်တမ်းဟာ နှစ်ပေါင်းရာကျော် ရှိခဲ့တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။ ယနေ့ခေတ်မှာတော့ လူတွေရဲ့ ပျမ်းမျှ သက်တမ်းဟာ ခြောက်ဆယ့်ငါး လောက်ပဲ ရှိတယ်လို့ သိရပါတယ်။ သို့ပေမယ့် အသက်ခုနစ်ဆယ်

အကာလ မရဏ Read More »