thecorner_editor, Author at The Corner

အီရန်စစ်ပွဲ နှင့် ခေါင်းဆောင်မှု သုတ်သင်ရှင်းလင်းရေး မဟာဗျူဟာ မူဝါဒ အမှား

အတွဲ (၂၈), အရှေ့အလယ်ပိုင်းနှင့် အာဖရိက / thecorner_editor

အီရန်စစ်ပွဲ၏ အစပိုင်း၌ အမေရိကန်နှင့် အစ္စရေး ပူးပေါင်းစစ်ဆင်တိုက်ခိုက်မှု “Operation Epic Fury” ကြောင့် အီရန်၏ အမြင့်ဆုံးခေါင်းဆောင် ‘အယာတိုလာ အလီ ခါမေနီ’ အပါအဝင် တီဟီရန်အစိုးရ၏ အရေးကြီး ပုဂ္ဂိုလ်အများအပြား သေဆုံးခဲ့ကြရသည်။ ထိုလုပ်ရပ်ကြောင့် အမေရိကန်နှင့် အစ္စရေးတို့သည် “မဖြတ်ကျော်သင့်သော နိုင်ငံတကာစည်း အသစ်တစ်ခုကို ဖြတ်ကျော်လိုက်ခြင်း” ဖြစ်သည်ဟု ‘နယူးယော့ခ်တိုင်း(မ်)’ သတင်းစာ နှင့် အခြားနိုင်ငံတကာ မီဒီယာအချို့က သုံးသပ်ဖော်ပြသွားခဲ့ကြသည်။ အဆိုပါ “မဖြတ်ကျော်သင့်သော စည်း” ဆိုသည်မှာ နိုင်ငံခေါင်းဆောင်တစ်ဦးကို ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိ ပြောင်ပြောင်တင်းတင်း သတ်ဖြတ်လိုက်ခြင်း ဖြစ်သည်။ ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၈ ရက်နေ့တွင် အမေရိကန်နှင့် အစ္စရေးတို့ အီရန်အပေါ် စတင်ခဲ့သော စစ်ပွဲသည် အမေရိကန်တို့ဘက်မှ နောက်ပြန်ဆုတ်ခွာရခြင်းဖြင့် နိဂုံးချုပ်သွားနိုင်ဖွယ် ရှိနေသည်ဟု “ဂျက်ဖရီ ဆက်ချ် နှင့် ဆိုင်ဘီလ် ဖာရက်စ်” တို့က သုံးသပ် တင်ပြ ခဲ့ကြဖူးသည်။ အီရန်စစ်ပွဲတွင် အမေရိကန်၏ […]

အီရန်စစ်ပွဲ နှင့် ခေါင်းဆောင်မှု သုတ်သင်ရှင်းလင်းရေး မဟာဗျူဟာ မူဝါဒ အမှား Read More »

ဗြိတိန်နိုင်ငံအတွက် နည်းပြသစ်တဦး အလိုရှိသည်

အတွဲ (၂၈), ဥရောပ / thecorner_editor

ဗြိတိန်နိုင်ငံသာ ဘောလုံးအသင်းတစ်သင်း ဖြစ်ခဲ့မယ်ဆိုရင် အခုအချိန်မှာ တန်းဆင်းဇုန်နဲ့ မလှမ်းမကမ်းမှာ ရုန်းကန်နေရမှာ သေချာပါတယ်။ ဗြိတိန်နိုင်ငံရဲ့ စီးပွားရေးဟာ ယိုင်နဲ့နေပြီး ပြည်သူတွေကလည်း စိတ်ဓာတ်ကျနေကြသလို အစိုးရအဖွဲ့ ထိပ်ပိုင်းမှာလည်း နောက်ထပ် ရှက်စရာကောင်းတဲ့ အကျပ်အတည်းတစ်ခု ဆိုက်ရောက်နေတယ်။ ကံကောင်းတာတစ်ခုကတော့ ဗြိတိန်နိုင်ငံရဲ့ ထင်ရှားတဲ့ စီးပွားရေး လုပ်ငန်းကြီးတစ်ခုဟာ ဗြိတိန်စီးပွားရေး ပြန်လည်ဦးမော့လာစေဖို့အတွက် စံပြမဟာဗျူဟာတစ်ခု ဖြစ်နေတာပါ။ လွန်ခဲ့တဲ့ နှစ်ပေါင်း ၄၀ က အင်္ဂလိပ်ဘောလုံးလောကဟာ လှောင်ပြောင်စရာ အဆင့်မှာပဲ ရှိခဲ့ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ ဒီနေ့ခေတ်မှာတော့ ကမ္ဘာ့အင်အားကြီး စီးပွားရေးလုပ်ငန်းတစ်ခု ဖြစ်နေခဲ့ပါပြီ။ ခုဆိုရင် အင်္ဂလိပ်ပရီးမီယာလိဂ်ဟာ ကမ္ဘာပေါ်မှာ ကြည့်ရှုသူအများဆုံး ဘောလုံးပြိုင်ပွဲ တစ်ခုဖြစ်ပြီး တစ်နှစ်ကို စုစုပေါင်း အသားတင်တန်ဖိုး (Gross Value Added) ဝင်ငွေ ပေါင် ၁၀

ဗြိတိန်နိုင်ငံအတွက် နည်းပြသစ်တဦး အလိုရှိသည် Read More »

လက်နက်လား၊ လာမယ် … ကြာမယ်

အတွဲ (၂၈), ဥရောပ / thecorner_editor

အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုက တစ်ကမ္ဘာလုံးကို လက်နက်ရောင်းလာတာ ကြာပါပြီ။ ၂၀၂၁ နဲ့ ၂၀၂၅ အကြား သူ့ရဲ့ လက်နက်ရောင်းအားဟာ ရုရှား၊ တရုတ် နဲ့ ဥရောပသမဂ္ဂ (EU) တို့ စုစုပေါင်းရောင်းအားကို ကျော်လွန်ပြီး တစ်ကမ္ဘာလုံးလက်နက်အရောင်းအဝယ်ရဲ့ ၄၂% ထိ ရောက်သွားပါတယ်။ တစ်ချိန်တည်းမှာပဲ အမေရိကန်ရဲ့ ဥရောပကို လက်နက်ရောင်းအားဟာ ပြီးခဲ့တဲ့ ငါးနှစ်နဲ့ နှိုင်းယှဉ်ရင် ၂၁၇% မြင့်တက်သွားပါတယ်။ စစ်အေးတိုက်ပွဲပြီးတဲ့နောက် ဥရောပနိုင်ငံတွေဟာ သူတို့ရဲ့ လက်နက်အင်အားကို အမြန်ဆုံး ပြန်လည် တည်ဆောက်ကြရာမှာ အမေရိကန်တိုက်လေယာဉ်တွေ၊ ကာကွယ်ရေးစနစ်တွေ၊ တာဝေးပစ်ဒုံးပျံတွေအပေါ်မှာ ပုံအောလာကြပါတယ်။ ယခုလက်ရှိအခါမတော့ ဥရောပနိုင်ငံတွေမှာ အဝယ်သမားတွေအနေနဲ့ နောင်တရတဲ့ခံစားချက်တွေ ရှိလာပါတယ်။ အီရန်စစ်ပွဲနဲ့ တိုင်ပတ်နေတဲ့ အမေရိကဟာ စစ်လက်နက်ပစ္စည်းတင်ပို့မှုတွေ နောက်ကျနိုင်ကြောင်း ဝယ်လက်ဖြစ်တဲ့ ဥရောပနိုင်ငံတွေကို အသိပေးလာပါတယ်။ ယခု တင်ပို့နေသည့်

လက်နက်လား၊ လာမယ် … ကြာမယ် Read More »

ကျူးဘား (သို့) ဒေါ်နယ်ထရမ့်အတွက် နောက်ထပ် ပစ်မှတ်တစ်ခု

အတွဲ (၂၈), အမေရိက / thecorner_editor

ရာအူးလ် ကက်စထရိုကို တရားစွဲဆိုတာတွေနဲ့ သူ့ရဲ့ ဖိအားပေးလှုပ်ရှားမှုက နီကိုလတ်စ် မာဒူရိုကို ဖြုတ်ချခဲ့တဲ့ လုပ်ရပ်နဲ့ ပိုပြီးတော့ ဆင်တူလာ ဗင်နီဇွဲလားနိုင်ငံက အာဏာရှင် နီကိုလတ်စ် မာဒူရိုကို အမေရိကန်သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရမ့်က ရုတ်တရက် ဖမ်းဆီးလိုက်မယ်လို့ လူတချို့ လောက်ကပဲ ထင်မှတ်ကြမှာပါ။ အခုတော့ မာဒူရိုတစ်ယောက် အမေရိကန်က ဘရွတ်ကလင်းထောင်ထဲမှာ ဘဝကို နွမ်းလျစွာနဲ့ပဲ ဖြတ်သန်း နေရပါပြီ။ ဒီလိုပဲ မစ္စတာထရမ့်ဟာ အသက် ၉၄ နှစ်အရွယ်ရှိပြီဖြစ်တဲ့ ကျူးဘားနိုင်ငံရဲ့ ဩဇာတိက္ကမအကြီးဆုံးနဲ့ ကွန်မြူနစ်ပါတီက ပုဂ္ဂိုလ်ကျော်တစ်ဦးဖြစ်တဲ့ ရာအူးလ် ကက်စထရိုကိုပါ ဖမ်းဆီးကောင်း ဖမ်းဆီးနိုင်တယ်ဆိုတဲ့ အတွေးအမြင်ကို အခုအချိန်ထိတိုင် အလေးအနက်ထား စဉ်းစားသူကတော့ ပိုလို့တောင် နည်းပါသေးတယ်။ ရာအူးလ်ရဲ့ ကွယ်လွန်သူ နောင်တော်ကြီး ဖီဒယ် ကက်စထရိုကတော့ ၁၉၆ဝ ပြည့်လွန်နှစ်တွေ ကာလအတွင်းမှာ

ကျူးဘား (သို့) ဒေါ်နယ်ထရမ့်အတွက် နောက်ထပ် ပစ်မှတ်တစ်ခု Read More »

ဒေါ်နယ်ထရမ့် ထိုင်ဝမ်ကို သစ္စာဖောက်လိုက်ပြီလား

အတွဲ (၂၈), အမေရိကန် / thecorner_editor

ထိုင်ဝမ်ကျွန်းကို လက်နက်များ ရောင်းချမည့်ကိစ္စနှင့် စပ်လျဉ်း၍ ၎င်းအနေဖြင့် တရုတ်နိုင်ငံနှင့် ညှိနှိုင်းဆောင်ရွက်နေပါသည်ဟု အမေရိကန်သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရမ့်က ဖြစ်နိုင်ခြေရှိသော အခြေအနေတစ်ရပ်ကို ညွှန်ပြပြောဆိုလိုက်သည်။ အခုတစ်ခဏမှာတော့ ထိုင်ဝမ်ကျွန်းသည် ကျည်ဆန်တစ်တောင့်ကို သီသီလေး ရှောင်ရှားလိုက်နိုင်သည့်ပုံစံ ရှိနေသည်။ မေလ ၁၅ ရက်နေ့က ပြီးဆုံးသွားခဲ့သည့် အမေရိကန် သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရမ့်၏ တရုတ်ပြည် နှစ်ရက်ကြာ ချစ်ကြည်ရေးခရီးစဉ်အတွင်း လုပ်ရိုးလုပ်စဉ် သံတမန် ဆက်ဆံရေးဆိုင်ရာ အစဉ်အလာများကို ဆောင်ရွက်ခဲ့သည့် တစ်လျှောက်လုံးတွင် အမေရိကန်သမ္မတသည် ထိုင်ဝမ်ကျွန်းအရေးနှင့် စပ်လျဉ်း၍ ပြောဆိုခြင်းမျိုးကို ရှောင်ရှားခဲ့သည်။ ဒီအချက်ကြောင့်… “ထိုင်ဝမ်ကျွန်းကို လက်နက်များ ရောင်းချပေးနေခြင်းကို ထိန်းချုပ်ဟန့်တားရန် တရုတ်၏ ဖိအားပေးမှုကို ထရမ့်က ခေါင်းညိတ်လိုက်မလား” ဟု စိုးရိမ်ကြောက်လန့်နေရမှုများ၊ သို့မဟုတ် “ထရမ့်က ထိုင်ဝမ်ကျွန်း လွတ်လပ်ရေးကို ၎င်းဆန့်ကျင်သည်”

ဒေါ်နယ်ထရမ့် ထိုင်ဝမ်ကို သစ္စာဖောက်လိုက်ပြီလား Read More »

ဦးတိုး – ဦးမိုး လက်ဖက်ရည်ဝိုင်း (၁၃)

ကမ္ဘာ, အတွဲ (၂၈) / thecorner_editor

သူရဲ့ အဂတိ ဦးမိုး – ဟာ… ကိုတိုး။ ပျောက်နေပါလားဗျ။ ခင်ဗျား မလာတာနဲ့ ကျုပ်လည်း တစ်ယောက်တည်း စကားမပြောရလို့ ဗိုက်ထဲမှာ လေတွေပြည့်နေပြီ ဟား… ဟား… ဟား…။ ဒါနဲ့ ဘာတွေနဲ့ အလုပ်တွေ ရှုပ်နေလို့လဲဗျ။ အခါတွင်းကတည်းက ပျောက်နေလိုက်တာ။ ခရီးသွားနေတာလား။ ဦးတိုး – မဟုတ်ပါဘူး ကိုမိုးရ။ နွေတစ်တွင်းလုံးမှာ ပူလွန်းလို့ မုန့်လေပွေလို ဖြစ်နေတဲ့ အိမ်ခေါင်မိုး တွေကို ပြုပြင်ရသေးတယ်။ ဒါက ခင်ဗျားတို့လို တိုက်ခန်းမှာနေတဲ့သူတွေ မသိသေးတဲ့ ခြံနဲ့ အိမ်နဲ့ နေတဲ့လူတွေရဲ့ ရာသီပေါ် ပုံမှန်အလုပ်တစ်ခုပေါ့။ ဒီလိုမှ မလုပ်ရင် မိုးဦးလေဦး မိုးကြမ်းကြမ်း လေကြမ်းကြမ်းမှာ မိုးထားတဲ့ သွပ်ပြားတွေ လွင့်ကုန်မယ်။ မဟုတ်ရင်လည်း နွေရာသီ ပူတဲ့အချိန်

ဦးတိုး – ဦးမိုး လက်ဖက်ရည်ဝိုင်း (၁၃) Read More »

ကာရန်မညီ တေးမပီလည်း ဤစာကို ရေးချင်လို့ …..

တိုတိုထွာထွာ မှတ်စရာ, အတွဲ (၂၇) / thecorner_editor

စာရေးကောင်းရင် နိုဗယ်ဆုတောင် ရနိုင်တာမို့ …. ဒီတစ်ပတ်ရဲ့ စာပေကဏ္ဍမှာတော့ “ကီးဘုတ်ပေါ်က စာပေကလောင်ရှင်လောင်းလျာများ” အတွက် ထူးထူးခြားခြား ဖြစ်ရပ်မှန်လေး တစ်ခု တင်ဆက်ပေးချင်ပါတယ်။ အကြောင်းအရာကတော့ တောင်ကိုရီးယားနိုင်ငံရဲ့ ဂုဏ်ဆောင်၊ ကမ္ဘာ့စာပေနိုဗယ်ဆုရှင် ဟန်ဂန် (Han Kang) အကြောင်းပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ သူ့လို နိုဗယ်ဆုရဖို့ဆိုတာကတော့ “မဖြစ်နိုင်ဘူး” လို့ မပြောရက်ပေမယ့် “တော်တော်လေးတော့ ဝေးဦးမယ်” လို့ ရိုးရိုးသားသား ဝန်ခံပါရစေ။ ဒါပေမဲ့ စိတ်မပျက်ပါနဲ့ဦး။ နိုဗယ်ဆု မမှန်းခင် Facebook ပေါ်မှာ Like လေးတွေ တရုန်းရုန်းနဲ့ အဆဲမခံရဘဲ “စာရေးဆရာ ပေါက်စ” ဘဝကနေ အောင်အောင်မြင်မြင် စတင်နိုင်ဖို့ “ဟန်ဂန် စတိုင် (သို့မဟုတ်) အွန်လိုင်းစတိုင် စာရေးနည်း” လမ်းညွှန်ချက်တွေကို ချဲ့ထွင် မျှဝေပေးလိုက်ပါတယ်။

ကာရန်မညီ တေးမပီလည်း ဤစာကို ရေးချင်လို့ ….. Read More »

အဆင်မပြေတဲ့ သူတို့အတွဲ

Feature, ကမ္ဘာ, အတွဲ (၂၇) / thecorner_editor

အပြန်အလှန် ခြိမ်းခြောက်ခံနေရတယ်ဆိုရင် ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ခေါင်းဆောင်မှုနေရာကို ယူထားလို့မရနိုင်ပါဘူး တစ်ခါတစ်ခါ ပြောခဲ့ကြတယ် အထူးသဖြင့်ကတော့ သမ္မတ ထရမ့် ပေါ့။ အမေရိကနဲ့ တရုတ်ဟာ အခုအချိန်မှာ ကမ္ဘာ့အင်အားကြီး နှစ်နိုင်ငံဖြစ်နေပြီ ကမ္ဘာကို ဦးဆောင်နေတဲ့ စုံတွဲ ဆူပါပါဝါ နိုင်ငံတွေပဲဆိုတဲ့စကားပါ။ အဲဒါ အင်မတန်ညံ့တဲ့ စိတ်ပျက်စရာ အတွေးအခေါ်ပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ တစ်ဦးသောခေါင်းဆောင်က သူ့ရဲ့မဟာမိတ်နိုင်ငံတွေကို အလွယ်တကူလှည့်စားနိုင်တဲ့သူ အသုံးချခံရုပ်သေးရုပ်လို သဘောထားပြီးဆက်ဆံတယ်။ ဒါ့ပြင် ဆယ်စုနှစ်ပေါင်းများစွာကြာအောင် ကမ္ဘာကြီးရဲ့ တည်ငြိမ်အေးချမ်းမှုကို အထောက်အကူပြုခဲ့တဲ့ အဖွဲ့အစည်းတွေကို တစ်စစီပြိုကွဲသွားအောင် ဖျက်ဆီးပစ်နေတယ်။ တခြားနိုင်ငံကြီးတစ်ခုကလည်း သူ့ရဲ့အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံတွေကို ဗိုလ်ကျစိုးမိုးနေပြီး သူကိုယ်တိုင် တင်းမာမှုလျှော့သွားအောင် ဆောင်ကြဉ်းပေးနိုင်တဲ့ နိုင်ငံခြားတိုင်းပြည်တွေက ပဋိပက္ခတွေကို ဖြေရှင်းပေးတာမရှိဘဲ ပိုပြီးဆိုးဝါးလာအောင် ဖန်တီးနေတယ်။ ပိုဆိုးတာက ဒီနှစ်နိုင်ငံဟာ နည်းပညာနဲ့ ကုန်သွယ်ရေးလုပ်ငန်းတွေနဲ့ စပ်လျဉ်းလို့

အဆင်မပြေတဲ့ သူတို့အတွဲ Read More »

“Designated Survivor” (သို့မဟုတ်) တိုင်းပြည်အတွက် လက်ကျန်ခေါင်းဆောင်

အတွဲ (၂၇), အမေရိကန် / thecorner_editor

Designated Survivor – ဟာ တကယ်တော့ ရုပ်ရှင်နာမည်လိုလို ဘာလိုလိုနဲ့။ တကယ်လည်း ရုပ်ရှင် စီးရီးတစ်ခုအဖြစ် နက်ဖလစ်မှာ တင်ဆက်ခဲ့ပါတယ်။ အဲဒီဇာတ်လမ်းထဲမှာ အစိုးရအဖွဲ့ဝင်အားလုံး ဗုံးဖောက်ခွဲ လုပ်ကြံခံရမှုကြောင့် သေဆုံးသွားချိန်မှာ အစွန်အဖျားက ဝန်ကြီးတစ်ယောက်က သမ္မတ ရုတ်တရက် ဖြစ်လာပုံကို ရိုက်ကူးထားတာပါ။ သို့သော် အဆိုပါ အစီအမံဟာ အပြင်မှာ တကယ်ရှိတဲ့ အမေရိကန် အုပ်ချုပ်ရေး ယန္တရားတွင် လက်တွေ့ ကျင့်သုံးနေသည့် အလွန်ထူးခြားသည့် စနစ်တစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။ အဲဒီစနစ်ကို “Designated Survivor” – မြန်မာလို တိုက်ရိုက် ဘာသာပြန်ရလျှင် “သတ်မှတ် စီမံထားသော အသက်ရှင်ကျန်ရစ်သူ” အစီအစဉ်ပင် ဖြစ်သည်။ နိုင်ငံတော်၏ အကြီးအကဲ အကြောင်းတစ်ခုခုကြောင့် ရုတ်တရက် အသက်ဆုံးရှုံးသွားခဲ့လျှင် Designated Survivor

“Designated Survivor” (သို့မဟုတ်) တိုင်းပြည်အတွက် လက်ကျန်ခေါင်းဆောင် Read More »

လင်းယုန်နေရာ နဂါး မလာ

ကမ္ဘာ, အတွဲ (၂၇) / thecorner_editor

၂၀၂၆ မေလထုတ် The Economist Magazine ပါ The gutting of USAID has left a void China will not fill ကို ပြန်ဆိုသည်။ အမျိုးသမီးနဲ့ ကလေးငယ်တွေကို အကူအညီအပေးဖို့ ရည်ရွယ်ချက်နဲ့ “ပြည်ကြီးခင်” ဆိုတဲ့ အဖွဲ့ကို ၁၉၉၇ ခုနှစ်မှာ မြန်မာပြည်မှာ စတင်တည်ထောင်ခဲ့ပါတယ်။ ၂၀၂၅ခုနှစ် အမေရိကန်အစိုးရရဲ့ ဘတ်ဂျက် ဖြတ်တောက်မှုခံရအပြီး တစ်လအတွင်းမှာ ပြည်ကြီးခင်ဟာ အဖွဲ့ရဲ့ သက်တမ်းအကြာဆုံး ဝန်ထမ်း ၁၄ ယောက်ကို ဆုံးရှုံးလိုက်ရပါတယ်။ သူတို့တွေဟာ HIV ဝေဒနာရှင်များနဲ့ နှစ်ပေါင်းများစွာလက်တွဲခဲ့ပြီး ဝေဒနာရှင်တွေနဲ့ ယုံကြည်မှုတည်ဆောက်နိုင်ခဲ့ကြသူတွေပါ။ မကြာခင်မှာဘဲ အင်အားပြင်းငလျင်ကြီး လှုပ်ခတ်လိုက်တဲ့အခါ အအေးပေး စနစ်တွေ အားလုံးထိခိုက်သွားပြီး

လင်းယုန်နေရာ နဂါး မလာ Read More »