thecorner_editor, Author at The Corner

တော်လှန်ရေးသမားဘ၀မှ လူအစုလိုက် အပြုံလိုက်သတ်သူဖြစ်သွားတဲ့ ပိုလ်ပေါ့

၁၉၇၅-၁၉၇၉ ခုနှစ် ကာလတွေအတွင်းမှာ ကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံရဲ့ အာဏာရှင်ဟောင်း ပိုလ်ပေါ့ဟာ မိမိနိုင်ငံသား တစ်သန်းကျော်ကို လူသတ်ကွင်းမှာ ရက်စက်စွာ သတ်ဖြတ်ခဲ့တယ်။ သူဟာ ထိုလူသတ်မှုတွေအတွက် တာဝန်အရှိဆုံးသူ ဖြစ်တယ်။ သူဟာ မိမိကိုယ်တိုင် တည်ဆောက်ခဲ့တဲ့ မိမိရဲ့ နိုင်ငံရေးပုံရိပ်ကို မိမိဘာသာ ဖျက်ဆီးခဲ့သူလည်း ဖြစ်ပါတယ်။ ပိုလ်ပေါ့ဟာ ၁၉၂၅ ခုနှစ်မှာ ကွန်ပွမ်သွမ်ပြည်နယ်၊ ပရက်စတောရွာမှာ ချမ်းသာတဲ့ လယ်သမား မိသားစုမှာ မွေးဖွားခဲ့တယ်။ မူလတန်းကျောင်းသားအရွယ်က သူဟာ ဗုဒ္ဓဘာသာဘုန်းတော်ကြီးကျောင်းမှာ စာစတင်သင်ခဲ့တယ်။ ဒီနောက် ကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံမှာ ပြင်သစ်တွေ ဖွင့်လှစ်ထားတဲ့ကျောင်းမှာ ဆက်လက်ပညာသင်ခဲ့တယ်။ ၁၉၄၉ ခုနှစ်မှာ ပညာသင်ဆုရပြီး ပြင်သစ်နိုင်ငံကို သွားရောက်ကာ ပညာ သင်ခဲ့တယ်။ သူဟာ ပြင်သစ်နိုင်ငံမှာ ကျောင်းတက်နေစဉ်မှာ လက်ဝဲနိုင်ငံရေးနဲ့ ပထမဆုံးထိတွေ့ခဲ့ရတယ်။ ပြင်သစ်နိုင်ငံရောက် ကမ္ဘောဒီးယားကျောင်းသား […]

တော်လှန်ရေးသမားဘ၀မှ လူအစုလိုက် အပြုံလိုက်သတ်သူဖြစ်သွားတဲ့ ပိုလ်ပေါ့ Read More »

‘အမေရိကန် ရွှေခေတ် ပြန်ရောက်ရေး’ – ‘ဒီမိုကရေစီ’ ကို ဆန့်ကျင်ရမည်ဆိုသည့်သမ္မတ ထရမ့်၏ ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီး ‘ပိ ဟက်ဆက်’

အတွဲ (၁၀), အမေရိကန် / thecorner_editor

အမေရိကန်အစိုးရအဖွဲ့များတွင် ယေဘုယျအားဖြင့် သမ္မတပြီးလျှင် အစဉ်အလာအားဖြင့် ထင်ပေါ်သူမှာ နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီး ဖြစ်သည်။ လက်ရှိ အမေရိကန် သမ္မတ ထရမ့်အစိုးရအဖွဲ့တွင်မူ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး (Marco Antonio Rubio) ထက် ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးက ပို၍ ထင်ပေါ်နေလေသည်။ နိုင်ငံခြားရေးနှင့်ပတ်သက်သော မူဝါဒဆိုင်ရာ သဘောထား များကို နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးထက် ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီး ‘ပိ ဟက်ဆက်’ (Pete Hegseth) က ထုတ်ဖော်ပြောဆိုနေသည်ကို ရံဖန်ရံခါ ကြားနေရသည်။ အထူးသဖြင့် သမ္မတ ထရမ့်အစိုးရအဖွဲ့သည် နယ်မြေချဲ့ထွင်ရေးမူဝါဒ (သို့မဟုတ်) ကိုလိုနီနယ် မြေတိုးချဲ့ ရေးမူဝါဒကို ကိုင်စွဲထားသည်ဟု ပြောဆိုမှုများလည်းရှိနေသည်။ လက်ရှိ ဥရောပနိုင်ငံများနှင့် ဆက်ဆံရေး အခြေအနေကို ကြည့်၍ အထီးကျန်ဝါဒ ကျင့်သုံးနေသူ (Isolationist)ဟုလည်း သုံးသပ်ကြသည်။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် ထရမ့်အစိုးရ၏

‘အမေရိကန် ရွှေခေတ် ပြန်ရောက်ရေး’ – ‘ဒီမိုကရေစီ’ ကို ဆန့်ကျင်ရမည်ဆိုသည့်သမ္မတ ထရမ့်၏ ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီး ‘ပိ ဟက်ဆက်’ Read More »

ရွှေတူးတာကမူးယစ်ဆေးဝါးလုပ်ငန်းထက်ပိုကောင်းသလား

အတွဲ (၁၀), အမေရိက / thecorner_editor

မူးယစ်ဆေးဝါး ရောင်းဝယ် ကုန်သွယ်ကြတဲ့ လူဆိုးဂိုဏ်းတွေက ရွှေခိုးတူးတဲ့ လုပ်ငန်းကို စုပြုံ‌ရောက်ရှိ လာကြတယ်။ သတ္တုတွင်း လုပ်သားတွေရဲ့ သံပြိုင်အော်ဟစ်သံတွေက ပီရူးနိုင်ငံ‌မြောက်ဘက်ကမ်းခြေရှိ ထရူဂျီလိုမြို့ရဲ့ ပင်မ ပန်းခြံကြီး နေရာကို လွှမ်းလာခဲ့တယ်။ သူတို့ အများစုဟာ အင်ဒီးစ် တောင်တန်းရဲ့ကုန်းတွင်းရှိ တောနက်ပိုင်း ပြည်နယ်တစ်ခု ကနေ ရောက်လာကြတာ ဖြစ်တယ်။ အဲဒီဒေသဟာ တလောတုန်းကပဲ ရွှေတွင်းမှာ အလုပ်လုပ် နေတဲ့ လုံခြုံရေး အစောင့် ၁၃ ယောက်ကို သတ်ဖြတ်ခဲ့တဲ့ နေရာဖြစ်တယ်။ “အဲဒီတောင်တန်း တွေထဲမှာ ရာဇဝတ်မှုခင်းတွေက အတော်ကို ပေါတယ်” လို့ဦးထုပ်ဖြူ ဆောင်းထားတဲ့ လုပ်သားတစ်ယောက်က ဆိုတယ်။ ပီရူး အစိုးရက ဒီလိုလူသတ်မှု ဖြစ်တာကို တုံ့ပြန် အရေးယူတဲ့ သဘောနဲ့ ပါတက်ဇ်မြို့က သတ္တုတွင်းကို

ရွှေတူးတာကမူးယစ်ဆေးဝါးလုပ်ငန်းထက်ပိုကောင်းသလား Read More »

မစ္စတာ ဒေါ်နယ်ထရမ့်ခင်ဗျား.. ကျေးဇူးပါ -မှ လူလာ

အတွဲ (၁၀), အမေရိက, အမေရိကန် / thecorner_editor

ဘရာဇီးရဲ့ တရားရေး လုပ်ပိုင်ခွင့်ကို ဝင်နှောက့်ယှက်တဲ့ အမေရိကန် ထင်သလိုဖြစ်ရဲ့လား စစ်အေးကာလ ပြီးဆုံးသွားကတည်းက အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုက လက်တင်အမေရိက နိုင်ငံတစ်ခုအပေါ်မှာ ဒီလောက် နက်နက်ရှိုင်းရှိုင်း ဝင်ရောက် စွက်ဖက်တာမျိုးကို တွေ့ရမြင်ရ ခဲပါတယ်။ သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရန့်က ဘရာဇီးနိုင်ငံက သွင်းကုန် တွေအပေါ်မှာ အခွန် ၅၀ ရာနှုန်း ကောက်ခံတော့မယ်လို့ ဇူလိုင် ၉ ရက်နေ့က ကြေညာခဲ့ပါတယ်။ ဘရာဇီး သမ္မတဟောင်း လက်ယာစွန်းဝါဒီ ဘော်လ်ဆိုနာရို (Jair Bolsonaro) ကိုလည်း အပြစ်ရှာ နှိပ်ကွပ်နေတယ်လို့ မှတ်ချက် ပြုပါသေးတယ်။ သမ္မတဟောင်း ဘော်လ်ဆိုနာရို ဟာ အာဏာသိမ်းရန် ကြံစည်မှု စွပ်စွဲချက်နဲ့ မကြာခင် တရားရုံးမှာ အမှုရင်ဆိုင်ရတော့မှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဘော်လ်ဆိုနာရို ကတော့ ဒီစွတ်စွဲချက်ဟာ မဟုတ်မမှန်

မစ္စတာ ဒေါ်နယ်ထရမ့်ခင်ဗျား.. ကျေးဇူးပါ -မှ လူလာ Read More »

မရယ်ရတဲ့ ဟာသ

အတွဲ (၁၀), အမေရိကန် / thecorner_editor

အရွှန်းဖောက်တယ်ဆိုတာ အဖောက်ခံရသူက မျက်နှာကြီးမည်း သွားပြီး ပရိသတ်က “ဝါးခနဲ” ရယ်တဲ့အခါမှ ဟာသမြောက်တာပါ။ ဝါရင့် လူရွှင်တော်ကြီးတွေ ပြောတာ ‘အအုပ်’ နဲ့ ‘အခံ’ ဆိုတာ မှတ်သားမိပါတယ်။ ၂၀၂၄ ခုနှစ် အမေရိကန် ရွေးကောက်ပွဲအတွင်းမှာ အိုနီယွန် (Onion) – ကြက်သွန်လို့ အမည်ရတဲ့ လစ်ဘရယ် အသော အထေ့ ဂျာနယ် တစ်စောင်မှာ သတင်းခေါင်းစီးကို ဒီလိုရေးပါတယ် “Trump calls Harris to congratulate himself on winning“။ မြန်မာလို ပြန်မယ်ဆိုရင်တော့ “သူ အနိုင်ရတဲ့အတွက် ထရမ့်က ဟဲရစ်ဆီကို ဖုန်းခေါ်ပြီး သူ့ကိုယ်သူပဲ ဂုဏ်ပြု စကားပြောလိုက်တယ်” တဲ့။ ခပ်တိုတိုပါပဲ။ ဟာသတစ်ခု အမြင်နဲ့ဆိုရင် ဒီစာကြောင်းက

မရယ်ရတဲ့ ဟာသ Read More »

စစ်တပ်မရှိတဲ့ အိုက်စလန်နိုင်ငံ

အတွဲ (၁၀), ဥရောပ / thecorner_editor

သမ္မတ ထရမ့် ခေတ်မှာ သူ့နိုင်ငံရဲ့ကာကွယ်‌ရေးကို ပြောင်းလဲဖို့ ပြန်စဉ်းစားရမယ့်အိုက်စလန် မီးတောင်ချော် လယ်ကွင်းတွေနဲ့ ဖယော့လို့ ခေါ်တဲ့ ချောက်ကမ်းပါးနှစ်ခုကြားက ပင်လယ်ရေဝင်ပေါက်၊ တစ်နည်း ဆိုရရင် ပင်လယ်ကျဉ်း တွေမှာ တစ်နေရာကနေ တစ်နေရာ အင်မတန်ကို လျင်မြန်စွာနဲ့ ရွေ့ရှား သွားလာနေကြရတဲ့ အိုက်စလန် နိုင်ငံရဲ့ ကမ်းခြေစောင့်တပ်ဖွဲ့တွေဟာ စွမ်းရည်ပြပြီး ရဟတ်ယာဉ် မောင်းသမားကို ချပေးနေတယ်။ အိုက်စလန် နိုင်ငံမှာ စစ်တပ်အစား မှီခို အားထားနေရတဲ့ ကမ်းခြေစောင့် တပ်ဖွဲ့ဟာ ထိန်းကျောင်းရခက်တဲ့ ကမ္ဘာလှည့် ခရီးသွားတွေ ကိုကယ်ဆယ်‌ရေး သာမက ပင်လယ်ရေအောက်က ကေဘယ်ကြိုးတွေကို အဖျက်အမှောင့်တွေ ဘေးကနေ ကာကွယ် ပေးရတာမျိုး အထိ အစစ အရာရာ ဆောင်ရွက်ပေးရပါတယ်။ အခုတော့ သူတို့တွေဟာ ဝန်နဲ့ အားမျှအောင်

စစ်တပ်မရှိတဲ့ အိုက်စလန်နိုင်ငံ Read More »

အကျင့်ပျက် ခြစားခြင်းကို သုံးသပ်ခြင်း

အတွဲ (၁၀), ဥရောပ / thecorner_editor

လွန်ခဲ့တဲ့လက ယူကရိန်းသမ္မတ ဗိုလိုဒီမာ ဇာလန်းစကီး ဟာ အငြင်းပွားဖွယ်ရာ ဥပဒေ တစ်ရပ်ကို လက်မှတ်ရေးထိုး အတည်ပြုလိုက်ပါတယ်။ ဒီဥပဒေအရ အမျိုးသား အကျင့်ပျက် ခြစားမှု တိုက်ဖျက်ရေး ဗျူရိုနဲ့ အကျင့်ပျက် ခြစားမှု တိုက်ဖျက်ရေး အထူးအဖွဲ့ စတဲ့ အရေးပါတဲ့ ဌာန နှစ်ခုကို အစိုးရရဲ့ ထိန်းချုပ်မှုအောက်ကို သွတ်သွင်းလိုက်ပါတယ်။ အဆိုပါ အဖွဲ့အစည်းများကို ၂၀၁၃-၁၄ တော်လှန်ရေးကာလအတွင်း အနောက်နိုင်ငံများရဲ့ တိုက်တွန်းမှုနဲ့ ဖွဲ့စည်း ထားတာပါ။ ဒီ ဥပဒေပြဋ္ဌာန်းပြီးနောက် ထောင်နဲ့ချီတဲ့ ယူကရိန်းပြည်သူများဟာ မြို့တော် “ကိယက်ဖ်” နဲ့ အခြား မြို့ကြီး တချို့မှာ လမ်းမများပေါ် ထွက်လာကြပြီး “လာဘ်စားမှုဟာ လူတွေကို သတ်ပစ် နိုင်တယ်“၊ “ယူကရိန်းဟာ ရုရှားမဟုတ်” စတဲ့ ကြွေးကြော်သံများ

အကျင့်ပျက် ခြစားခြင်းကို သုံးသပ်ခြင်း Read More »

အမေရိကန်-တရုတ် မြေရှားသတ္တုရရှိရေး အပြိုင်ကြိုးပမ်းမှုမှာ ရှေ့တန်းရောက်လာတဲ့ ဖွံ့ဖြိုးဆဲနိုင်ငံများ

စီးပွားရေး, အတွဲ (၁၀) / thecorner_editor

တခါတုန်းက တရုတ်သမ္မတ တိန်ရှောက်ဖိန်က ဒီလိုပြောခဲ့ဖူးတယ်။ “အရှေ့အလယ်ပိုင်းနိုင်ငံတွေက ရေနံ ရှိတယ်။ တရုတ်က မြေရှားသတ္တုရှိတယ်“ တိန်ရှောက်ဖိန်ရဲ့စကားက တကယ်မှန်ပါတယ်။ ဒီနေ့အချိန်မှာ ကမ္ဘာ့မြေရှားသတ္တု ထုတ်လုပ်ရေး တစ်ခုလုံးကို ထိန်းချုပ်ထားတဲ့ တရုတ်ဟာ အမေရိကန်နဲ့ ကုန်သွယ်ရေးစစ်ပွဲမှာ အပေါ်စီးက စကားပြောနိုင်ခဲ့ပြီ။ တရုတ်ဟာ ကမ္ဘာ့မြေရှားသတ္တုထုတ်လုပ်ရေးရဲ့ ၆၀ ရာခိုင်နှုန်း၊ မြေရှားသတ္တုသန့်စင်ရေး ၈၅ ရာခိုင်နှုန်း နဲ့ အမြဲတမ်းသံလိုက်ပစ္စည်း (Permanent magnet) ၉၀ ရာခိုင်နှုန်းကို ထိန်းချုပ်ထားတယ်။ အမြဲတမ်းသံလိုက်ပစ္စည်းတွေကို လျှပ်စစ်ကားတွေ၊ ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ ပစ္စည်းတွေ၊ လေရဟတ်တာဘိုင်တွေမှာ အသုံးပြုကြတယ်။ ဒီလိုအခြေအနေကြောင့် အမေရိကန် နဲ့ အနောက်နိုင်ငံတွေဟာ တရုတ်ရဲ့နောက်မှာ ကျန်နေခဲ့ပြီး ခုကျမှ မြေရှား သတ္တုကို တရုတ်ဆီက မဝယ်ယူဘဲ အခြားနေရာက ရရှိဖို့ နည်းလမ်းပေါင်းစုံနဲ့

အမေရိကန်-တရုတ် မြေရှားသတ္တုရရှိရေး အပြိုင်ကြိုးပမ်းမှုမှာ ရှေ့တန်းရောက်လာတဲ့ ဖွံ့ဖြိုးဆဲနိုင်ငံများ Read More »

လျှော့တွက်ခဲ့သော AI အန္တရာယ်

နည်းပညာ, အတွဲ (၁၀) / thecorner_editor

ဖြစ်လာနိုင်သော အန္တရာယ်များကိုပင် စဉ်းစားချင့်ချိန်ရန် အချိန်မရှိတော့သော AI ကုမ္ပဏီများ၏ ပြိုင်ဆိုင်မှု နည်းပညာသစ်တစ်ခု ပေါ်လာသောအခါ လူများကြားတွင် ပွက်လောရိုက်တတ်သည်မှာ သဘာဝပင် ဖြစ်သည်။ ဝိတိုရိယ ဘုရင်မကြီးလက်ထက် ကြေးနန်း စာပို့စနစ်များ ပေါ်ပေါက်လာတုန်းက လူတွေက ထိုစနစ်ကြောင့် လူတွေ အထီးကျန် လာမည်ကို စိုးရိမ်ခဲ့ကြသည်။ စာပေ အရေးအသားများ ပေါ်ပေါက်လာတုန်းကလည်း ဆိုကရေးတီးစ် က လူများ၏ ဦးနှောက်စွမ်းရည် ကျဆင်းသွားမည်ကို စိုးရိမ်ခဲ့သည်။ သို့သော် ထိုနည်းပညာကို တီထွင်သူ ကိုယ်တိုင်က စိုးရိမ်ရမည် ဆိုလျှင်တော့ အဆန်းပင်။ ပို၍ ဆန်းသည်က ထိုတီထွင်သူများက ထိုနည်းပညာတွင် အန္တရာယ်များ ရှိလင့်ကစား သူ့ထက်ငါ ရှေ့ရောက်အောင် ကြိုးစားနေကြခြင်းပင် ဖြစ်သည်။ ယနေ့ခေတ် ကမ္ဘာတွင် နည်းပညာ ကုမ္ပဏီများသည် အေဂျီအိုင် Artificial

လျှော့တွက်ခဲ့သော AI အန္တရာယ် Read More »

အကောင်းဆုံးမိတ်ဆွေ

သူရေးတဲ့စာ, အတွဲ (၁၀) / thecorner_editor

စာဖတ်တာဟာ ကောင်းပါတယ်။ စာဖတ်တဲ့အတွက် ယဉ်ကျေးသိမ်မွေ့လာနိုင်တယ်။ အသိဉာဏ် ရင့်ကျက် လာနိုင်တယ်။ ဗဟုသုတရှိပြီး လူလိမ်မခံရနိုင်ဘူး။ ဒါပေမဲ့ စာဖတ်တိုင်း လူလိမ္မာ၊ လူယဉ်ကျေး ဖြစ်မယ်လို့တော့ ကောက်ချက်မချနိုင်ပါဘူး။ လူ့ဘဝရဲ့အကောင်းဆုံးအဖော်ဟာ ဘာလဲလို့မေးလာရင် အကောင်းဆုံးအဖော်ဟာ “စာအုပ်”ပေါ့လို့ ကျွန်တော်ဖြေမယ်လို့ ရေးခဲ့ဖူးပါတယ်။ စာအုပ်ဟာ အကောင်းဆုံးအဖော်၊ အကောင်းဆုံးမိတ်ဆွေ ဖြစ် ပါတယ်။ စာဖတ်နေသူဟာ စိတ်ကို တည်ငြိမ်စေပြီး အာရုံကို မပျံ့လွင့်စေတော့ပါဘူး။ စာအုပ်ထဲမှာက အားလုံးပါတယ်။ စစ်ရေး၊ စီးပွားရေး၊ နိုင်ငံရေး၊ ယဉ်ကျေးမှု၊ ဘာသာတရား စတဲ့ လူ့လောကနဲ့ဆိုင်တဲ့ အကြောင်းအရာအားလုံး စာအုပ်ထဲမှာရှိတယ်။ စာအုပ်ထဲက အကြောင်းအရာတွေကို စာသိနဲ့မှတ်ပြီး လောကထဲမှာ ဘဝသိဖြစ်အောင် တိုးဝင်ကြရတာပဲ။ စာသိမရှိဘဲ လောကထဲ ဆင်းတဲ့အခါ မျက်မမြင်ပုဏ္ဏားတွေ ဆင်စမ်းသလို ဖြစ်ကြလိမ့်မယ်။ စာရေးခြင်းနဲ့

အကောင်းဆုံးမိတ်ဆွေ Read More »