The Corner

The Corner

cropped-Logo_round_grey-background.png

သူရေးတဲ့စာ

ပညာစမ်းရေ

ကျင်လည်ရတဲ့ အဝန်းအဝိုင်းအတွင်းမှာ မသေချာမရေရာမှုတွေက အမြဲမင်းမူနေတယ်။ အခြေအနေတွေက အမြဲပြောင်းနေတယ်။ နည်းပညာတွေကလည်း တိုးတက်လာတယ်။ ပြိုင်ဘက်တွေကလည်း ပိုပိုများလာတယ်။ ဒီအခြေအနေမျိုးမှာ အသိပညာဗဟုသုတ အမြဲရှာမှီးနေတဲ့ အဖွဲ့အစည်းတွေ၊ ရလာတဲ့ အသိပညာတွေကို ကိုယ့်အဖွဲ့အစည်းအတွင်းမှာ ပျံ့ပွားအောင်ပြုနိုင်တဲ့သူတွေ၊ ဒီပညာတွေကို ကိုယ်ထုတ်မယ့် ထုတ်ကုန်၊ ကိုယ်ပေးမယ့် ဝန်ဆောင်မှုတွေအတွက် ထိထိမိမိ အသုံးချပေးနိုင်တဲ့သူတွေကသာ ရေရှည်ရပ်တည်နိုင်ကြမှာပါ (Nonaka & Takeuchi, 2007)။ ရှာမှီးထားတဲ့၊ ရရှိထားတဲ့ အသိပညာဗဟုသုတတွေကို တစ်ယောက်ကနေ တစ်ယောက်၊ တစ်ဖွဲ့ကနေ တစ်ဖွဲ့၊ ဌာနခွဲတစ်ခုကနေ နောက်တစ်ခု အချင်းချင်း စီးဆင့်ပျံ့ပွားအောင် လုပ်နိုင်တဲ့ အဖွဲ့အစည်း၊ ဒီစနစ်မျိုး အားကောင်းအောင် တည်ဆောက်ထားတဲ့ အဖွဲ့အစည်းတွေကသာ ကိုယ့်ရည်မှန်းချက်၊ ဦးတည်ချက်တွေကို ထိထိရောက်ရောက် အကောင်အထည်ဖော်နိုင်ပြီး ဒီစနစ်မျိုးမရှိတဲ့ အဖွဲ့အစည်းတွေထက်စာရင် ရေရှည်ရပ်တည်နိုင်စွမ်း ပိုမြင့်တာကိုလည်း […]

ပညာစမ်းရေ Read More »

သူက ယင်တစ်ကောင်တောင် သတ်မယ့်ကောင်မဟုတ်ဘူး

ဆလာဗင်ဒါ ဒရာကူလစ်ချ် (၁၉၄၉-   ) ဂိုရန်ယဲလ်လီဆစ်ချ် – အေးဆေးတည်ငြိမ်သော ငါးမျှားသမားနှင့် စစ်ရာဇဝတ်သား ဘော့စနီးယားနိုင်ငံ၊ ဘီယဲလ်ယင်းနားမြို့ဇာတိ ဆာ့ဗ်လူမျိုး ဂိုရန်ယဲလ်လီဆစ်ချ် (Goran Jelisić) ကို ၁၉၉၂ ခုနှစ် မေလအတွင်း အကျဉ်းသား ၁၃ ယောက်ကို သတ်ဖြတ်မှုဖြင့် သည်ဟိဂ်အခြေစိုက် “ယခင်ယူဂိုဆလားဗီးယားအတွက် နိုင်ငံတကာ ရာဇဝတ်ခုံရုံး” (International Criminal Tribunal for the former Yugoslavia – ICTY) က ထောင်ဒဏ် အနှစ် ၄၀ ချမှတ်ခဲ့သည်။ ဘော့စနီးယားနိုင်ငံ ဘာ့ဂျ်ကောရဲစခန်းနှင့် ဘာ့ဂျ်ကောအနီးရှိ လုခါအကျဉ်းစခန်းတွင် ဖြစ်ပွားခဲ့သည့် လူသတ်ပွဲအတွက် ပြစ်ဒဏ်ချမှတ်ခံရခြင်းဖြစ်သည်။ အသတ်ခံရသူ အရေအတွက်က တကယ်တမ်း တစ်ရာကျော်ကျော် ရှိသည်ဟု ယူဆရသည်။ အကျဉ်းသားအများစုက

သူက ယင်တစ်ကောင်တောင် သတ်မယ့်ကောင်မဟုတ်ဘူး Read More »

ကလောင်ရိုးဖြင့် စည်းရိုးထိုးမည်လော

စာရေးဖို့ဆိုတာကလည်း ကိုယ်တိုင် အတွေ့အကြုံများသူ (သို့မဟုတ်) စာပေလေ့လာလိုက်စားမှုဆိုသည့် အရာနှစ်ခုထဲကမှ တစ်ခုခုသော်လည်းကောင်း၊ နှစ်ခုစလုံးသော်လည်းကောင်း ပြည့်စုံနေရမည် မဟုတ်လား။ သို့တည်းမဟုတ်လျှင် ကိုယ့်ခံစားချက်တစ်ခုကို ချရေးလိုက်ရုံဖြင့် စာရေးဆရာ အလွယ်လေး ဖြစ်နိုင်မည်မဟုတ်ပေ။ ဤသို့ ထင်မြင်ယူဆမည်ဆိုလျှင် လူတိုင်း စာရေးဆရာများ ဖြစ်နေကြလိမ့်မည်မှာ မလွဲဧကန်တည်း။ စာရေးဆရာ မဖြစ်နိုင်သော်လည်း စာရေးသူတစ်ယောက်အဖြစ် ခံစားချက်ရှိသူတိုင်း ဖြစ်ခွင့်ရှိသည်။ ကျွန်တော့်အမြင် ပြောရလျှင်မူ စာရေးသူတစ်ယောက်ဖြစ်ဖို့ရာတွင် မည်သို့နည်းဖြင့်ဆိုသည့် ဝါကျဖွဲ့ထုံးနည်းစနစ်ကို အထူးဂရုပြု လေ့လာလိုက်စားစရာ လိုအပ်မည်မဟုတ်ပေ။ ဤသို့ဆိုရခြင်းမှာ အဆင့်အတန်း ခွဲခြားလိုခြင်းမဟုတ်။ ရှိသင့်ရှိထိုက်၊ ဖြစ်သင့်ဖြစ်ထိုက်သည်ကိုသာ ဆိုခြင်းဖြစ်သည်။ ခေတ်တိုင်းခေတ်တိုင်းတွင် စာပေနှင့်ပတ်သက်၍ ရေးဖွဲ့မှတ်တမ်းတင်ကြသည်။ သို့သော် ခေတ်တစ်ခေတ်တွင် ရေးဖွဲ့ခဲ့ကြသူတိုင်းသည် နောက်တစ်ခေတ်ရောက်သည်အထိ တင်ကျန်ရစ်ခဲ့သူ နည်းပါးလှပါသည်။ ခေတ်အဆက်ဆက်ဆိုလျှင် ပို၍ပင် နည်းပါးပါသည်။ ထိုအခြင်းအရာကား ဥပမာထုတ်ပြစရာ

ကလောင်ရိုးဖြင့် စည်းရိုးထိုးမည်လော Read More »

အဖွဲ့အစည်းဆိုင်ရာ သင်ယူမှု

အဖွဲ့အစည်းတစ်ခုအတွက် လူ့စွမ်းအားအရင်းအမြစ် အလုံအလောက်ရှိနေဖို့ အရေးကြီးသလို ရှိနေတဲ့သူတွေကို အဆင့်မြှင့်တင်ပေးနိုင်ဖို့လည်း လိုပါတယ်။ ပညာအခြေခံရှိပြီးသားသူတွေကို စိစစ်ရွေးချယ်ခန့်ထားခဲ့ကြတယ် ဆိုပေမဲ့ တချို့ပညာရပ်တွေက ထိုက်သင့်တဲ့ လုပ်ငန်းအတွေ့အကြုံတစ်ခု ရပြီးချိန်မှာမှ မွမ်းမံသင်ကြားပေးသင့်တာမျိုးတွေ ရှိပါတယ်။ ဒါ့အပြင် ဘယ်လိုအဖွဲ့အစည်းမျိုးပဲဖြစ်ဖြစ် ကိုယ့်တစ်ဖွဲ့တည်း သီးခြားရပ်တည်နိုင်တာမျိုး မဟုတ်ဘဲ မိတ်ဖက်အဖွဲ့အစည်းတွေ၊ ပြိုင်ဖက်အဖွဲ့အစည်းတွေနဲ့ ရေစီးကြောင်းအတိုင်း ခရီးဆက်ရမျိုးပါ။ ရေဆန်ကို တက်နိုင်စွမ်းမရှိရင် အစုန်ကြောကြီးအတိုင်း မျောကြရုံရှိတာပေါ့။ မျောရုံလောက်ဆို အကြောင်းမဟုတ်၊ မြုပ်သွားရင် ခက်ကုန်မှာ။ ရေစီးကြောင်းရဲ့ အဟုန်ကို အံတုပြီး ဆန်တက်နိုင်ဖို့ဆိုရင် လူ့စွမ်းအားအရင်းအမြစ် မြှင့်တင်ရေးကို စဉ်ဆက်မပြတ် ဆောင်ရွက်နေနိုင်မှ ဖြစ်မှာ။ အဖွဲ့အစည်းတွေက စဉ်းစားချက်တွေ မတူကြတော့ဘူး။ ဟိုတုန်းက အရင်းအနှီးတောင့်ဖို့၊ လူအင်အားတောင့်ဖို့ကိုပဲ စဉ်းစားခဲ့ကြပေမဲ့ ဒီကနေ့ခေတ်မှာတော့ အသိပညာသာဖို့ကို အလေးပေးလာကြပြီ။ လူများရုံ၊ ငွေများရုံနဲ့ အဆင်မပြေတော့ဘူး။

အဖွဲ့အစည်းဆိုင်ရာ သင်ယူမှု Read More »

ကျက်သရေရှိတဲ့ မိန်းမတစ်ယောက်ရဲ့ ပုံတူ

လူတိုင်းရဲ့ အဘွားလို ကျွန်တော့်အဘွားလည်း အိုမင်းနေတဲ့ မိန်းမကြီးပေါ့ဗျာ။ သူ့ကို ကျွန်တော် သိခဲ့တဲ့ နှစ် ၂၀ အတွင်းမှာ သူက အတော်အိုနေပြီ။ မျက်နှာနဲ့ လက်မှာ အရေတွေ တွန့်နေပြီ။ လူတွေက ပြောကြတယ်။ တစ်ချိန်က သူဟာ ငယ်ရွယ်နုနယ်ပြီး လှပသတဲ့၊ သူ့မှာ အကြင်ခင်ပွန်းတောင် ရှိသတဲ့။ ကျွန်တော့်အဖို့ အဲဒါ ယုံရခက်ကြီးဗျ။ ကျွန်တော့်အဘိုးရဲ့ ဓာတ်ပုံကို ဧည့်ခန်း မီးလင်းဖိုစင်ရဲ့ အထက်မှာ ချိတ်ထားတယ်။ ဗောင်းထုပ်ကြီးနဲ့၊ အဝတ်ပွပွကြီး ဝတ်လို့။ သူ့မုတ်ဆိတ်မွေး ဖြူဖြူရှည်ရှည်တွေက သူ့ရင်ဘတ်တစ်ခုလုံး နီးပါး ဖုံးလို့။ သူ့ပုံက အနည်းဆုံး အသက်တစ်ရာလောက် ရှိမယ့်ပုံ။ သူ့မှာ မိန်းမရှိမယ့်ပုံ၊ သားသမီးရှိမယ့်ပုံ မပေါက်ဘူး။ ဒါပေမဲ့ မြေးတွေ တစ်လှေကြီး ရှိမယ့်ပုံတော့

ကျက်သရေရှိတဲ့ မိန်းမတစ်ယောက်ရဲ့ ပုံတူ Read More »

ပစ္စုပ္ပန်ဆိုတာ အကောင်းဆုံးအချိန်

လွန်ခဲ့တဲ့ ရက်သတ္တပတ်က ရန်ကုန်မြို့ရဲ့ သမိုင်းဝင် ဝန်ကြီးများရုံးဝင်းအတွင်းရှိ Brick Studio မှာ ကျင်းပခဲ့တဲ့ ထူးခြားတဲ့ ပန်းချီပြပွဲတစ်ခုဆီကို ကျွန်တော် ရောက်ရှိခဲ့ပါတယ်။ လူနေမှုဟန်ပန် (Lifestyle) တွေနဲ့ ဘဝဒဿနကဗျာတွေကို နူးညံ့သိမ်မွေ့စွာ ရေးဖွဲ့လေ့ရှိတဲ့ စာရေးဆရာ နွယ်ဦးလှိုင် နဲ့အတူ “Temporal Deception” (အချိန်ကာလရဲ့ လှည့်စားခြင်း) လို့ အမည်ပေးထားတဲ့ ပြပွဲဆီကို အတူတူ ခြေဆန့်ဖြစ်ခဲ့ကြတာပါ။ ပြပွဲခန်းမထဲကို ခြေချလိုက်တာနဲ့ ပတ်ဝန်းကျင်တစ်ခုလုံး တိတ်ဆိတ်ငြိမ်သက်သွားပြီး ထူးခြားတဲ့ အနုပညာရသတစ်ခုကို စတင် ခံစားလိုက်ရပါတယ်။ အဲဒါကတော့ “Generation Gap” လို့ခေါ်တဲ့ မျိုးဆက်ကွာဟမှုကို အနုပညာရဲ့ နူးညံ့တဲ့ ကြိုးမျှင်လေးတွေနဲ့ ကျော်ဖြတ်ပေါင်းကူးထားတဲ့ အလှတရားပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီပြပွဲမှာ အနုပညာလောကထဲ နှစ်ပေါင်း ၅၀ ကျော်

ပစ္စုပ္ပန်ဆိုတာ အကောင်းဆုံးအချိန် Read More »

Pachamama ကယ်တော်မူပါ

“ပျံသန်းတဲ့ငှက်ကို သူတို့မို့ ဖမ်းချင်တာ . . . . ရွှေလှောင်အိမ်မှာ ပျော်လို့မရပါ . . . ချစ်တဲ့ကောင်းကင်ရဲ့ လွတ်လပ်မှုကိုရှာ “ ဆိုသည့် သီချင်းလေးကို တစ်ချိန်က အလွန်နှစ်သက်မိခဲ့၏။ ရှမ်းသံလေး ခပ်ဝဲဝဲက သဘာဝသရုပ်ကို ပေါ်အောင် တမင်ဖြည့်ဆည်းပေးနေလို့လားမသိ။ တေးရေး ဆရာစိုင်းခမ်းလိတ်၏ သီချင်းများတွင် ဤကဲ့သို့ သဘာဝနှင့် ဆက်စပ်လျက် ရေးဖွဲ့လေ့ရှိသည်။ နောက်ဆုံးအပိုဒ်ဖြစ်သည့် ‘ချစ်တဲ့ချစ်သူရဲ့ ယုယမှုကိုရှာ’ ဆိုသည့် အပိုဒ်တွင် လူငယ်တို့သဘာဝတွင် ဖြစ်တည်တတ်သည့် ချစ်ခြင်းအကြောင်းဖြင့် နှိုင်းယှဉ်ရေးဖွဲ့ပြသွားသည်မှာ ကျွန်တော်တို့ လူငယ်ထုအတွက် အားကိုးစရာ လက်နက်ကြီးတစ်ခု ရလိုက်သလိုမျိုး ခံစားရစေခဲ့သည်။ ဟုတ်သည်။ ငှက်တို့မည်သည် ကောင်းကင်တွင်သာ လွတ်လွတ်လပ်လပ် ပျံသန်းခြင်းသည်သာ ငှက်၏ အဓိပ္ပာယ် ဖြစ်သလို၊ ပန်းဆိုသည်မှာလည်း

Pachamama ကယ်တော်မူပါ Read More »

ကျွန်တော့်ပြတင်းပေါက်က ဂါဇာမြင်ကွင်း

ဂါဇာကမ်းမြောင်ကို အစ္စရေးစစ်ရှိန်မမြင့်ခင် နှစ်ရက်အလိုမှာ ကျွန်တော်တို့မိသားစုက ပေါင်မုန့်တွေ ဝယ်ခဲ့တယ် ။ ကျွန်တော်တို့မိသားစု အိမ်ကနေ မဖြစ်မနေ ထွက်ခွာခဲ့ရပြီးတဲ့နောက် အဲဒီပေါင်မုန့်တွေ ပြန်ယူဖို့ရာ အိမ်ကို ကျွန်တော် ဘီးစီးသွားခဲ့တယ်။ (မိုးဆတ်အာဘူတိုးဟာ။ ၂၀၂၃ အောက်တိုဘာ ၂၀။ နယူးယော့ကာ မဂ္ဂဇင်း) အောက်တိုဘာလ ၁၂ ရက် ကြာသပတေးနေ့ကပေါ့ဗျာ။ စာရွက်ပိုင်းလေးတွေ ဘိတ်လားဟီယာမြို့ရဲ့ ကောင်းကင်ကနေ ကျလာတယ်။ ဘိတ်လားဟီယာက ဂါဇာကမ်းမြောင်မြောက်ခြမ်း၊ ကျွန်တော်တို့မိသားစုရဲ့ အိမ်ရှိတဲ့မြို့ပါ။ စာရွက်တိုင်းမှာ အစ္စရေးတပ်မတော်တံဆိပ်နဲ့အတူ သတိပေးချက် ပါလာတယ်။ ဟားမားစ်စစ်ရေးလှုပ်ရှားမှုနေရာတွေ၊ စစ်သွေးကြွတွေနဲ့ ဝေးဝေးနေဖို့ရယ်၊ မိမိနေအိမ်ကိုစွန့်ပြီး ချက်ချင်းလက်ငင်း ထွက်ခွာပေးဖို့ရယ် . . . ဒါပဲ။ ကျွန်တော် အိမ်အောက်ထပ်ကို ဆင်းလာတဲ့အခါ မိဘနှစ်ပါးနဲ့အတူ ကျွန်တော့်အစ်ကိုနဲ့ နှမတွေ ပစ္စည်းထုပ်ပိုးနေတာ

ကျွန်တော့်ပြတင်းပေါက်က ဂါဇာမြင်ကွင်း Read More »

အထင်မှားနေကြတဲ့ လိပ်ပြာတောင်ပံသက်ရောက်မှု

လိပ်ပြာတောင်ပံသက်ရောက်မှု ဆိုတာ တကယ့် အံ့ဖွယ်ဖြစ်စဉ်ပါ။ ဒါပေမဲ့ ခင်ဗျား ထင်သလိုတော့ မဟုတ်ပါဘူး။ လိပ်ပြာတောင်ပံသက်ရောက်မှုကို ရုပ်ရှင်တွေ၊ စာအုပ်တွေ နဲ့ လူမှုကွန်ရက် မီဒီယာ ဇာတ်လမ်းတွေထဲမှာ ဖော်ပြကြတယ်။ ဒါပေမဲ့ သူ့ရဲ့ နောက်ကွယ်က သိပ္ပံအချက်အလက်တွေက သိပ္ပံပညာရှင်တွေ အနာဂါတ်ကို ခန့်မှန်းတဲ့နေရာမှာ သုံးတာပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ ၁၉၆၁ ခုနှစ်မှာ အမ်အိုင်တီ (MIT) မိုးလေဝသပညာရှင် အက်ဒဝပ်ဒ် လောရန့်ဇ် က ရာသီဥတုကို ခန့်မှန်းနိုင်တဲ့ ပရိုဂရမ် တစ်ခုရေးဆွဲခဲ့တယ်။ သူ့ရဲ့ နမူနာ မော်ဒယ်ထဲမှာ ကိန်းရှင်တွေ ဒါဇင်ချီ သုံးရပြီး အဲဒီထဲက တန်ဖိုး တစ်ခုက ၀.၅၀၆၁၂၇ ဖြစ်တယ်။ သူက ကွန်ပျူတာထဲက မော်ဒယ်ကို နောက်တစ်ခါ ထပ်တွက်ခိုင်းတဲ့အခါမှာ တန်ဖိုးကို ၀.၅၀၆

အထင်မှားနေကြတဲ့ လိပ်ပြာတောင်ပံသက်ရောက်မှု Read More »

လက်ခုပ်တီးခြင်း အနုပညာ

များသောအားဖြင့် “Got Talent” ဟုခေါ်သည့် တစ်ဦးချင်း (သို့) အုပ်စုလိုက် စွမ်းရည် ပြိုင်ပွဲများ မျိုးစုံကို ကြည့်ဖြစ်သည်။ အထူးသဖြင့် ကိုယ်ဘာလုပ်ရမည်ကို ဆုံးဖြတ်ရခက်နေသည့် အချိန်မျိုးတွင်ဖြစ်သည်။ ထိုပြိုင်ပွဲပေါင်းများစွာသည် youtube ပေါ်တွင် အများကြီး ရှိပါသည်။ နာမည်ကြီးသည့် Britain’s Got Talent နှင့် America’s Got Talent – AGT ဟုခေါ်သည့် စွမ်းရည်ပြိုင်ပွဲများကို ကျွန်တော် ကြည့်ဖြစ်သည်။ ထိုပြိုင်ပွဲများကို ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်သူ၊ အကဲဖြတ်ဒိုင်လူကြီး၊ အားပေး သည့်ပရိသတ် စသည့်အားလုံးကို သဘောကျမိသည်။ Got Talent အစီအစဥ်ကို စီစဥ်သူ ဆိုင်မွန် ကောင်ဝဲလ် (Simon Cowell) က ကမ္ဘာ့နိုင်ငံပေါင်း ၇၀ ကျော်ကို “Got Talent”

လက်ခုပ်တီးခြင်း အနုပညာ Read More »