The Corner

The Corner

cropped-Logo_round_grey-background.png

အတွဲ (၁၇)

The Corner, volume 17

ဦးတိုး – ဦးမိုး လက်ဖက်ရည်ဝိုင်း (၃)

ဒုက္ခရောက်နေတဲ့ ဥရောပ ဦးမိုး – ဟာ ကိုတိုး လာဗျာ။ ရာသီဥတုလေးက အေးလာတော့ မနက်စောစော ထပြီး လမ်းလေးဘာလေးလျှောက်။ ပြီးတော့မှ လက်ဖက်ရည်ဆိုင် ထိုင်ရတာ အရသာ အရှိသားဗျ။ ဦးတိုး – ဟုတ်တယ်ဗျ။ ဒါပေမဲ့ ကိုယ်လက်လေ့ကျင့်ခန်းလေးတွေလုပ်ဖို့တော့ ဒီလိုအေးလာတဲ့အချိန်ထိ စောင့်မနေနဲ့ဗျ။ နေပူပူ မိုးရွာရွာ ဖြစ်နိုင်ရင် နေ့တိုင်းလိုလိုသာ ၁၅ မိနစ် မိနစ် ၂၀ လောက် မှန်မှန်လုပ်ပေး။ ကျွန်တော်တို့ အသက်တွေက ငယ်တာ မဟုတ်တော့ဘူး။ နည်းနည်း ဆင်ခြင်နိုင်မှ တန်ကာကျမယ် ကိုမိုး။ မိုး – အင်းပါဗျာ။ လုပ်ပါတယ်။ အခုရက်ပိုင်း ကျွန်တော်တို့ သက်တူရွယ်တူတွေ ဟိုလူ လေဖြတ်၊ ဒီလူ အဆီတွေတက် ဖြစ်တာတွေ ကြားပြီး […]

ဦးတိုး – ဦးမိုး လက်ဖက်ရည်ဝိုင်း (၃) Read More »

ပါဝါအရှိဆုံး ဒု သမ္မတ

ရယ်စရာ ပျက်လုံးတစ်ခုကြားဖူးပါတယ်။ အသက် ၈၀ အဘွားကြီး လူအိုရုံကို ရောက်လာတော့ ကျွေးမွေး စောင့်ရှောက်မယ့် သားသမီးမရှိဘူးလားလို့ မေးပါတယ်။ အဘွားကြီး က သား နှစ်ယောက်ရှိ ကြောင်း ဖြေတော့ သား နှစ်ယောက်က မစောင့် ရှောက်ဘူးလားလို့ ထပ်မေးကြပါတယ်။ အဲဒီတော့ အဘွားကြီးက ဖြေပါတယ်။ “သားနှစ်ယောက်ရှိတာ အကြီးကောင်က သင်္ဘောသား ဖြစ်သွားပြီးကတည်းက ဘာသတင်းမှ မရတော့ဘူး။ အငယ်ကောင်လည်း တူတူပဲ၊ ဒု-သမ္မတ ဖြစ်သွားပြီး ကတည်းက ဘာသံမှကို မကြားရတော့ဘူး”။ ပြက်လုံးက ဒု-သမ္မတတွေ အရာမဝင်ပုံကို လှောင်ပြောင်ထားတာပါ။ အမေရိကန်မှာ ဒု-သမ္မတနဲ့ သမ္မတဟာ အတော်ကွာပါတယ်။ သမ္မတက အိမ်ဖြူတော်ကို အပိုင်စားရပေမယ့် ၁၉၈၀ ဝန်းကျင်လောက်အထိ ဒု-သမ္မတအတွက် သတ်မှတ်ထားတဲ့ စံအိမ်မရှိဘူးလို့ ဆိုပါတယ်။

ပါဝါအရှိဆုံး ဒု သမ္မတ Read More »

ယူကရိန်း-ရုရှားစစ်ပွဲ ပြဿနာ တတိယကမ္ဘာစစ်ဆီ ဦးတည်နိုင်သလား

ဒီကနေ့ ကမ္ဘာမြေပြင်ပေါ်မှ ဖြစ်ပွားနေတဲ့ စစ်ရေး နိုင်ငံရေး အဖြစ်အပျက်တွေထဲမှာ နိုင်ငံတကာက ပြည်သူတွေ စိုးရိမ်ကြောင့်ကြ အဖြစ်ရဆုံး ပြဿနာကို ပြောပါဆိုရင် ဦးစွာပထမ ယူကရိန်း-ရုရှား စစ်ရေးပဋိပက္ခကို ပြေးမြင်ကြလိမ့် မယ်ထင်တယ်။ ဘာကြောင့်လဲ။  ရုရှားဟာ ယူကရိန်းကျူးကျော်စစ်ပွဲ ဆက်လက်ဆင်နွှဲနေရင်း တခြား ဥရောပနိုင်ငံ တစ်ခုခု အပေါ် ဒုတိယ စစ်မျက်နှာ ဖွင့်လာနိုင်တယ်လို့ ယူကရိန်းသမ္မတ ဗိုလိုဒီမီယာ ဇလန်းစကီးက ဂါဒီယန်သတင်းစာနဲ့  တွေ့ဆုံစဉ်မှာ သတိပေး လိုက်တာကို သတိပြုမိလို့ ဖြစ်ပါတယ်။ ပူတင်ရဲ့ ‘ကရင်မလင်အစိုးရ’ ဟာ လက်ရှိအခြေအနေမှာ ဥရောပကို မထိတထိ သွေးတိုးစမ်းတဲ့ စစ်ကစားမှုမျိုး ဆင်နွှဲနေတယ်။ နေတိုးအုပ်စုရဲ့ ကန့်သတ်ထားတဲ့ မျဉ်းနီဇုန်ကို ရုရှားက အကဲစမ်းမှုတွေ ဆက်ပြီး လုပ်နေလိမ့်ဦးမယ် လို့ ဇလန်းစကီးက

ယူကရိန်း-ရုရှားစစ်ပွဲ ပြဿနာ တတိယကမ္ဘာစစ်ဆီ ဦးတည်နိုင်သလား Read More »

တောင်အာရှရဲ့  ရေစစ်ပွဲ

ရာသီဥတုဖောက်ပြန်မှုနဲ့စွမ်းအင်လိုအပ်ချက်တိုးမြင့်လာတာက မြစ်တွေနဲ့ ပတ်သက်လို့ ဖြစ်ပွားတဲ့ အရေးအခင်းတွေကို ပိုပြီး ဆိုးရွား လာစေတယ်။ တောင်အာရှဒေသက မြစ်ကြီးတွေရဲ့ တည်ငြိမ်ခဲလှတဲ့ နယ်စပ်ဖြတ်ကျော်နိုင်ငံရေးဟာ အခုခေတ်‌နှောင်း ပိုင်းအထိ ပြင်းထန်တဲ့ လှုပ်ရှားမှုတွေနဲ့ပြည့်နှက်နေတယ်။ အောက်တိုဘာလနှောင်းပိုင်းတုန်းက အာဖဂန်နစ္စတန်နိုင်ငံဟာ ကဘူးမြစ်မှာ ဆည်တွေ တည်ဆောက်ဖို့ စီမံကိန်းကိုထုတ်ဖော်ပြောဆိုခဲ့တယ်။ အဲဒီကြေညာချက်ကြောင့် မကြေညာခင် ရက်အနည်းငယ်ကမှ နှစ်နိုင်ငံ နယ်စပ်မှာ တစ်ဖက်နဲ့တစ်ဖက်ထိတွေ့ တိုက်ပွဲဖြစ်ပွားခဲ့တဲ့ ပါကစ္စတန်နိုင်ငံကို အတော် စိတ်အနှောင့်အယှက် ဖြစ်စေခဲ့တယ်။ အောက်တိုဘာထဲ မှာပဲ ထောင်နဲ့သောင်းနဲ့ချီတဲ့ ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ် နိုင်ငံသားတွေဟာ ဗြဟ္မပုတ္တရမြစ်လက်တက် (ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ် နိုင်ငံမှာတော့ ဂျမူးလို့ သိကြတယ်) တစ်ခုဖြစ်တဲ့ တီစတာမြစ် စီးဆင်းမှုကို အိန္ဒိယနိုင်ငံက ဩဇာလွှမ်းမိုးတာကို ကန့်ကွက် ဆန္ဒပြဖို့ လမ်းမတွေ ပေါ်ထွက်ခဲ့ကြတယ်။ အိန္ဒိယနိုင်ငံဟာ ကက်ရှ်မီးယားဒေသမှာ အကြမ်းဖက်

တောင်အာရှရဲ့  ရေစစ်ပွဲ Read More »

တာကိုင်ချီ ရဲ့ ထိုင်ဝမ် မှတ်ချက် နဲ့ တရုတ်-ဂျပန် တင်းမာမှု နောက်ဆက်တွဲ ဂယက်များ

“အခု ဂျပန် နဲ့ တရုတ်ကိစ္စကိုကြည့်။ ကျနော်တို့အားလုံး တည်ငြိမ်တဲ့ အာရှဒေသကို လိုလားကြတယ်။ လူတိုင်းလည်း ဒီကိစ္စ စိတ်ဝင်စားတယ်။ နှစ်နိုင်ငံစလုံး ရှုပ်ထွေးတဲ့ လက်ရှိကိစ္စကို ဆက်ပြီး အငြင်းမပွားဘဲ လျှော့ချလိုက်ကြပြီး ရှေ့ဆက်သွားရင် ကောင်းမယ်။ တရုတ်-ဂျပန် ဆက်ဆံရေးဟာ နှစ်နိုင်ငံစလုံးအတွက် အရေးကြီးတယ်။ စီးပွားရေးအရ ပိုအရေးကြီးတယ်။ တရုတ်ဟာ ဂျပန်ရဲ့ အကြီးမားဆုံးကုန်သွယ်ဖက်နိုင်ငံလည်း ဖြစ်တယ်။ ဒါပေမဲ့ ရှုပ်ထွေးတဲ့ အခြေအနေတွေ ရှိတယ်။ တရုတ်-အမေရိကန်အားပြိုင်မှု နဲ့ တရုတ် ဂျပန် သမိုင်းကြောင်းပဋိပက္ခတွေ ရှိတယ်။ ပြဿနာက နှစ်နိုင်ငံလုံးက အတိတ်သမိုင်းကို ဆုပ်ကိုင်ထားကြတယ်။ ကျွန်တော့်အနေနဲ့က နှစ်နိုင်ငံစလုံး ရှုပ်ထွေးတဲ့ သမိုင်းကြောင်းကိစ္စတွေကို နည်းလမ်းရှာ ဖြေရှင်းပြီး ရှေ့ဆက်နိုင်ဖို့ မျှော်လင့်တယ်။ ဂျပန် နဲ့ အရှေ့တောင်အာရှဟာလည်း သမိုင်းကြောင်းတွေ

တာကိုင်ချီ ရဲ့ ထိုင်ဝမ် မှတ်ချက် နဲ့ တရုတ်-ဂျပန် တင်းမာမှု နောက်ဆက်တွဲ ဂယက်များ Read More »

အတိတ်ကို အတိတ်မှာ မထားခဲ့ချင်တဲ့ အင်ဒိုနီးရှား သမ္မတ

၁၉၉၇ ခုနှစ်တွင် အာရှ၏ ဘဏ္ဍာရေး အကျပ်အတည်းကြီး အင်ဒိုနီးရှားကို ရိုက်ခတ်လာသောအခါ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ငွေကြေးရန်ပုံငွေအဖွဲ့ (IMF) က အင်ဒိုနီးရှားကို ဘဏ္ဍာရေး အကူအညီ ထုတ်ပေးခဲ့သည်။ ထို IMF ထုတ်ချေးငွေကြောင့် အင်ဒိုနီးရှား ငွေကြေးအကျပ်အတည်းမှ လျင်မြန်စွာ ကျော်လွှားနိုင်ခဲ့သည်။ တကယ်တော့လည်း အင်ဒိုနီးရှားကို ၁၉၆၇ ကတည်းက အုပ်ချုပ်လာခဲ့သော အာဏာရှင် ဆူဟာတိုသည် နိုင်ငံစီးပွားရေးကို စီမံလုပ်ဆောင်ရန် အရည်အချင်း ပြည့်ဝသော အမေရိကန် တက္ကသိုလ်ကျောင်းထွက် ပညာရှင်များကို ခန့်ထား၍ ၎င်းတို့၏ အကြံဉာဏ်အတိုင်း ဆောင်ရွက်ခဲ့ရာ အင်ဒိုနီးရှားသည် အနှစ် ၃၀ အတွင်း လျင်မြန်စွာ တောက်လျှောက် စီးပွားရေး တိုးတက် ဖွံ့ဖြိုး လာခဲ့သည်။ ထိုနှစ်ပေါင်း ၃၀ ကျော် ကာလအတွင်း အာဏာရှင်

အတိတ်ကို အတိတ်မှာ မထားခဲ့ချင်တဲ့ အင်ဒိုနီးရှား သမ္မတ Read More »

ဦးခေါင်းတစ်လုံး၏ မျက်နှာ နှစ်ဖက်လေလား၊ လက်တွေ့ကျ မူဝါဒလေလား

အစိုးရတပ်ဖွဲ့တွေ အနေနဲ့ မကြာသေးခင်က ဆီးရီးယားနိုင်ငံ အနှံ့အပြားမှာ အရုဏ်တက် စီးနင်းတိုက်ခိုက်မှုတွေ တစ်ခုပြီးတစ်ခု ဆိုသလို လုပ်လာတဲ့အတွက် ဘယ်သူ့ကို ဦးတည်ဆောင်ရွက်နေသလဲဆိုတာကို မေးခွန်း ထုတ်ရမလို ဖြစ်လာပါတယ်။ ဆီးရီးယားနိုင်ငံ အနောက်ဘက်မှာရှိတဲ့ ဟုမ်းစ် (Homs) မြို့မှာ မျက်နှာဖုံးတွေ တပ်ထားတဲ့ သေနတ်သမားတွေ သယ်ဆောင်လာတဲ့ အမိုးဖွင့် ထရပ်ကား ငယ်တန်းကြီးဟာ ခရစ်ယာန်တွေ နေထိုင်တဲ့ အပိုင်းကို ဒရောသောပါး ရုတ်ရုတ်သဲသဲ ဝင်လာပါတယ်။ ဒီကားပေါ်မှာ ဘာသာရေး အစွန်းရောက် အကြမ်းဖက် အဖွဲ့ဖြစ်တဲ့ “အစ္စလာမ် နိုင်ငံတော်” (Islamic State – IS) ရဲ့ အဖွဲ့ဝင် ၇၀ ကျော်ကို ဖမ်းဆီးထားပါတယ်။ အာမက် အယ်ရှာရာ (Ahmed al-Sharaa) နဲ့ သူ့အပေါ်

ဦးခေါင်းတစ်လုံး၏ မျက်နှာ နှစ်ဖက်လေလား၊ လက်တွေ့ကျ မူဝါဒလေလား Read More »

ကိုလက်စထရောကျစေဖို့ ဘာတွေစားရမှာလဲ

ကိုလက်စထရောကျဖို့ဆိုရင် သတ်သတ်လွတ်စားတာ၊ အစေ့အဆန်တွေနဲ့ ပဲပုပ်ပဲတွေက ကောင်းတယ်ဆိုပဲ ဘဝမှာ အချိန်တစ်ချိန်ရောက်လာပါလိမ့်မယ်။ အထူးသဖြင့် သက်လတ်ပိုင်း အရွယ်တစ်ခုခုမှာပေါ့။ ဆရာဝန်က သူ့ရဲ့ မျက်မှန်ပေါ်ကနေ ကျော်ကြည့်ပြီးတော့ “ခင်ဗျားရဲ့ သွေးထဲမှာ ကိုလက်စထရောတွေ များနေတယ်” လို့ ပြောလာလိမ့်မယ်။ အမိန့်တစ်ခုချလိုက်သလို၊ ခြိမ်းခြောက်သလိုလိုနဲ့။ အမှန်ကတော့ စားမြဲသွားမြဲ လုပ်မြဲလုပ် မနေတော့ဘဲ ကျန်းမာရေးအတွက် တစ်ခုခု အကြီးကြီးပြောင်းဖို့ လိုအပ်နေတယ်ဆိုတဲ့ သတိပေးချက် တစ်ခုပါ။ ဆရာဝန်ပြောတဲ့ ကိုလက်စထရောဆိုတာ အင်္ဂလိပ်လို Low Density Lipoprotein – LDL လို့ခေါ်တဲ့ မကောင်းတဲ့ အဆီများ များနေတာကို ဆိုလိုတာပါ။ ဒီလို LDL တွေများနေပြီဆိုရင် သွေးကြောပိတ်တာတွေ ဖြစ်နိုင်တယ်၊ အဲဒါကနေ သွေးကြောထဲကို သွေးစီးဆင်းမှုနည်းလာပြီး နှလုံးရောဂါနဲ့ လေဖြတ်တာတွေအထိ

ကိုလက်စထရောကျစေဖို့ ဘာတွေစားရမှာလဲ Read More »

စီမံခန့်ခွဲမှုပညာ

စီမံခန့်ခွဲမှုဆိုတာ ပညာရပ်တစ်ခုလား။ စီမံခန့်ခွဲမှုအလုပ်လုပ်ဖို့အတွက် အတတ်ပညာတစ်ရပ်ရယ်လို့ သီးသန့် လိုအပ်မှု ရှိသလား။ ဒီမေးခွန်းမျိုးတောင် မေးသင့်တယ်ထင်ပါရဲ့။ လူနာတွေကိုဆေးကုသတယ်ဆိုတဲ့အလုပ်ဟာ ဆရာဝန်တွေ၊ သမားတော်တွေရဲ့အလုပ်ဖြစ်ပါတယ်လို့ ပြောလိုက်ရင် ဘယ့်နှယ်စကားမျိုးကိုများအထူးတဆန်းလုပ်ပြီး ဆိုလိုက်ပါလိမ့်ဆိုပြီး အံ့အဲဘနန်း စူးစမ်း အကဲခတ်တဲ့ အကြည့်မျိုးတွေနဲ့ ကြည့်ကြမှာပါ။ အိုးအိမ်တိုက်တာတွေဆောက်လုပ်တယ်၊ လမ်းတံတား အဆောက်အအုံတွေ ဆောက်လုပ်တယ်ဆိုတာ အင်ဂျင်နီယာတွေ၊ ဗိသုကာတွေရဲ့အလုပ်ဖြစ်ပါတယ်လို့ ဆိုလိုက်ပြန်ရင်လည်း ထိုနည်း လည်းကောင်းပဲဖြစ်မှာပါပဲ။ ဒီလူ့နှယ်၊ မထူးတာကိုအဆန်းလုပ်၊ ရှင်းနေတာကို ရှုပ်အောင်လုပ်ပြီး အရည်မရအဖတ်မရ ပြောတတ်ပလေတယ်ဆိုပြီး တမဲ့တရွဲ့ချီးမွမ်းထောမနာပြုကြမှာပါ။ တကယ့်တကယ်တမ်းကျတော့ အခုအချိန်မှာသာအထူးတဆန်းဖြစ်နေတာပါ။ ရောဂါဝေဒနာရယ်လို့ ဖြစ်လာရင် ဆရာဝန်တွေ၊ သမားတော်တွေနဲ့ကုမှ နည်းမှန်လမ်းမှန်ပျောက်ကင်းနိုင်မယ့်အကြောင်း၊ အိုးအိမ် တိုက်တာရယ်လို့ ဆောက်တော့မယ်ဆိုရင် ဗိသုကာတွေ၊ အင်ဂျင်နီယာတွေနဲ့ဆောက်မှ ခိုင်ခံ့လှပမှုအတွက် အာမခံချက် ပေးနိုင်မယ့် အကြောင်း တစ်ဆင့်စကား တစ်ဆင့်နားနဲ့ သတင်းစကားလက်ဆင့်ကမ်းခဲ့ကြရတာက

စီမံခန့်ခွဲမှုပညာ Read More »

ဖောင်းပွလာတဲ့ အိတ်ချ်အာ

အိတ်ချ်အာ ဌာနကို အေအိုင်က ထိန်းချုပ်နိုင်မလား အိတ်ချ်အာ ဆိုတာ အင်္ဂလိပ်စကား Human Resources – ဝန်ထမ်းရေးရာ လို့ခေါ်ကြတဲ့ ဌာနကို အတိုကောက် – HR ကို ဆိုလိုပါတယ်။ HR လို့အစဥ်အဆက် ခေါ်လာနေရာကနေ အခုနောက်ပိုင်းတော့ people management လို့လည်း ခေါ်ရဲ့ အချို့ နေရာ ဌာနတွေမှာ people and culture လို့လည်း ခေါ်ကြပြန်ပါတယ်။ ဒါက အရေး မကြီးပါဘူး သုံးသပ်ချက်များအရ လုပ်ငန်းကြီးကြီး တွေမှာ အိတ်ချ်အာ ဌာနက တဖြည်းဖြည်းနဲ့ ဖောင်းပွကြီးထွားလာပါတယ်တဲ့။ ဒီလိုဖြစ်လာတာဟာ သူတို့ လုပ်ငန်း ကဏ္ဍတွေ ကလည်း ရှုပ်ထွေးလာလို့ ဖြစ်တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။ ၂၀၂၄ ခုနှစ်အတွင်း အမေရိကန်နိုင်ငံက

ဖောင်းပွလာတဲ့ အိတ်ချ်အာ Read More »